Zelensky: Nog altijd problemen met Starlink

Het Oekraïense leger ondervindt nog steeds problemen met Starlink, het Amerikaanse satellietnetwerk dat voor Oekraïne essentieel is voor de verdediging van het eigen luchtruim. In gesprek met journalisten zegt president Zelensky dat de snelheid waarmee Oekraïense drones kunnen vliegen nog altijd is gelimiteerd.

Volgens hem staat Kyiv hierover in contact met Amerikaanse functionarissen. Die zouden spreken van 'technische problemen', al voegt Zelensky daaraan toe dat het Starlink-netwerk door Oekraïne ook is getest in andere delen van Europa. Daar zouden geen haperingen zijn geconstateerd.

Eerder deze week ondervond Oekraïne ook al problemen met de militaire tak van Starlink. Woensdag konden Oekraïense drones door een plotseling doorgevoerde snelheidslimiet niet harder vliegen dan zo'n 160 kilometer per uur, terwijl voor de luchtverdediging een veel hogere snelheid nodig is. Hoewel een dag later werd gemeld dat de verbinding weer operationeel was, blijkt dat dus opnieuw niet het geval.

Het persbureau Reuters zei gisteren dat het Amerikaanse ministerie van Defensie vanuit het Witte Huis de opdracht had gekregen om Oekraïne beperkingen op te leggen. Het Pentagon is de grootste afnemer van Starshield, de militaire versie van de Starlink-dienst. Zelensky noemde dit al 'een geplande operatie'. 

Om het allemaal nog ingewikkelder te maken, kwam de Britse krant The Telegraph gisteren met het bericht dat  Elon Musk president Donald Trump het voorstel had gedaan om Starlink voor Oekraïne 'af te knijpen'. 

Bronnen: NOS en Oekrajinska Pravda

Straatprotest tegen burgemeester Klitsjko van Kyiv

Burgemeester Vitali Klitsjko van Kyiv ligt weer eens onder vuur. Rond het middaguur begon een straatprotest bij het stadhuis met honderden deelnemers die willen dat de burgemeester aftreedt omdat hij te weinig heeft gedaan om de bevolking van de hoofdstad te beschermen tegen de Russische aanvallen met raketten en drones. 

Die aanvallen kan hij natuurlijk niet voorkomen, maar volgens de demonstranten had Klitsjko in ieder geval voor meer schuilplaatsen kunnen zorgen en meer hulp kunnen bieden aan door de aanvallen getroffen inwoners van Kyiv. Ook zijn er beschuldigingen van corruptie binnen het team van de burgemeester, wat zich uit in het bevoordelen van projectontwikkelingen, gebrek aan maatregelen om waardevolle historische gebouwen te beschermen, de achteruitgang van het openbaar vervoer, het negeren van petities en van de publieke opinie.

De demonstranten hadden kartonnen borden bij zich met teksten als 'Glazen bushaltes beschermen ons niet tegen raketten en drones', 'Het is tijd' en 'Kyiv is zelfs niet klaar voor de herfst'. Voorbijrijdende auto's toeteren af ​​en toe ter ondersteuning van de demonstranten.
Tegelijkertijd was er ook een kleine groep bij het stadhuis van sympathisanten van Klitsjko die zich tegen president Volodymyr Zelensky afzetten. Zij houden borden omhoog met teksten als 'Blijf met je handen van Klitsjko af'. De politie verzocht ze weg te gaan, maar dat werd geweigerd.

De voormalige wereldkampioen zwaargewicht boksen werd in juni 2014 gekozen als burgemeester van Kyiv. In oktober 2020 begon hij aan zijn tweede termijn. Eigenlijk zouden er deze maand opnieuw verkiezingen moeten zijn, maar dat is niet mogelijk vanwege de staat van beleg die voor Oekraïne geldt gedurende de oorlog met Rusland. Klitsjko zou natuurlijk zelf kunnen opstappen, al dan niet onder druk van straatprotesten.

Klitsjko en president Zelensky kunnen niet met elkaar overweg, de president heeft meerdere pogingen gedaan om van Klitsjko af te komen. Ook uit hij geregeld kritiek op de burgemeester omdat die volgens Zelensky tekortschiet bij het beschermen van de bevolking van de hoofdstad.

Bron en foto: Interfax

Terug naar huis, maar daar wacht een barre winter

Miljoenen Oekraïners die eerder naar huis terugkeerden lopen deze winter grote kans dat ze opnieuw moeten vluchten als Rusland de aanvallen op de civiele infrastructuur doorzet. Volgens de Internationale Organisatie voor Migratie (IOM) zijn 4,1 miljoen Oekraïense vluchtelingen inmiddels uit het buitenland teruggekeerd. Daar zijn de vele binnenlandse vluchtelingen niet bij inbegrepen. 

Van de 1,56 miljoen Oekraïners die terug zijn gegaan naar hun woning niet ver van de frontlinie hebben drie op de vier materialen nodig om de door de oorlog veroorzaakte schade te herstellen. Bijna de helft van de mensen daar heeft bovendien isolatiemateriaal nodig voor dak en muren van hun huis. 'Voor miljoenen Oekraïners ligt de uitdaging niet langer of ze naar huis kunnen terugkeren, maar of ze daar wel veilig zijn. En dat wordt steeds moeilijker', zegt Arthur Erken, de regionale directeur Europa en Centraal-Azië van het IOM.

Als ze al beschikken over verwarming in hun woning, dan geldt voor veel mensen dat ze daar het geld niet voor hebben. Slechts een derde van de huishoudens zei dat afgelopen winter wel te kunnen, maar dat gold in de gebieden vlakbij de frontlijn voor slechts een enkeling. Zes van de tien huishoudens zegt de verwarming slechts spaarzaam te gebruiken, aldus het IO<>

Bron: The Kyiv Independent 

Honderdduizenden in Zjytomyr zonder stroom

Honderdduizenden huishoudens in de oblast Zytomyr zitten zonder stroom na Russische aanvallen op het elektriciteitsnet. 'Reparatieploegen stellen alles in het werk om de schade te herstellen, maar de problemen zijn substantieel', meldt het regionale energiebedrijf Zjytomyroblenergo vanmorgen. 

In de stad Vinnytsja raakten zes mensen gewond bij aanvallen van Rusland op de energievoorzieningen daar. De stad zit sinds gisteravond volledig zonder stroom. Daardoor is ook het openbaar vervoer deels stil komen te liggen, voorzover afhankelijk van elektriciteit. Wel rijden er meer bussen en minibussen. Burgemeester Serhii Morhoenov zegt dat reparatieploegen bezig zijn om backup generatoren aan te sluiten, zodat de belangrijkste voorzieningen weer opgestart kunnen worden. 

Sinds gisteravond zijn er in grote delen van het land stroomonderbrekingen om de stabiliteit van het energienetwerk nog enigszins te kunnen behouden. 

Bron: Oekrajinska Pravda

Trump zet sancties Rusland 'voorlopig' op pauze

De Amerikaanse president Trump zet een sanctiepakket tegen Rusland voorlopig in de ijskast. Die sancties waren een maand geleden al aangenomen en door hemzelf ondertekend, maar volgens Trump is het in het belang van de Verenigde Staten om daar nu van af te zien. Het gaat om de zogenoemde Graham-wet, naar de onlangs overleden senator Lindsey Graham. Hij maakte zich jarenlang hard voor sancties tegen Rusland.

In het sanctiepakket stond onder meer dat er importheffingen tot 100 procent opgelegd konden worden aan de vijf grootste importeurs van Russische olie of aardgas, zoals China, India en Turkije. Ook waren de sancties gericht op Russische banken, functionarissen en de schaduwvloot. Trump zette er zijn handtekening onder, nadat een meerderheid in het Congres ook voor het Graham-pakket had gestemd. Het werd gezien als de grootste vorm van steun voor Oekraïne sinds Trumps terugkeer in het Witte Huis.

In een decreet(opent in nieuw venster) schrijft Trump nu dat de strafmaatregelen er toch niet komen, in ieder geval voorlopig niet. 'Ik zie af van de invoering van de sancties, beperkingen en verplichtingen die zijn vastgelegd in de Graham-wet.' Hoewel de wet al ondertekend was, zegt de president aanspraak te maken op een vrijstelling. Die zou 'in het nationale belang van de Verenigde Staten' zijn.

Bron: NOS

Aan de leiders van de EU: laat je horen, zwijg niet!

Karel Burger Dirven is boos. Of beter gezegd: de honorair consul van Oekraïne is woedend over de gebeurtenissen van de afgelopen dagen. Het afknijpen van Starlink was geen toeval, maar een maatregel op verzoek van de regering-Trump. Op hetzelfde moment ontving Oekraïne geen inlichtingen meer over de lancering van Russische ballistische raketten.
 
‘Doordat Oekraïne niet wist dat ballistische raketten op Kyiv waren afgevoerd, kon de bevolking niet worden gewaarschuwd voor het luchtalarm. Daardoor zijn veel burgers gedood, simpelweg omdat ze nooit zijn gewaarschuwd. Moorddadig en pure chantage’, stelt Burger Dirven op X. 
 
Hij vraagt Europa en de politici in Den Haag en Brussel om ‘publiekelijk en ondubbelzinnig’ Elon Musk te vertellen, dat als Starlink wordt gebruikt als politiek wapen tegen Oekraïne, dan de toegang van SpaceX tot de Europese markt wordt beperkt. ‘We kunnen niet afhankelijk zijn van de bui van één miljardair.’
 
Hij doet op X ook een oproep aan het Amerikaanse volk. ‘Stem deze Poetin-gezinde president samen met zijhn familie en ‘vrienden’ weg! Laten we hopen dat de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen een grot verandering teweegbrengen en een einde maken aan dit pro-Russische beleid vanuit Washington.’
 
En: ‘Aan de leiders van de EU: laat je horen. Zwijg niet. Zowel Donald Trump als Elon Musk roepen Zelensky op af te treden. No way! Onze president is gekozen in vrije en eerlijke verkiezingen. Na de overwinning wordt de staat van beleg opgeheven en heeft Oekraïne nieuwe verkiezingen.’

Bron: Karel Burger Dirven/X

Oekraïne legt trollenleger toch niet het zwijgen op

Even leek het afgelopen week alsof Russische trollenlegers tot stilte waren gebracht. Oekraïense drones hadden meermaals datacentra getroffen van Yandex, een groot Russisch technologiebedrijf. President Volodymyr Zelensky beweerde maandag dat er op sociale media 'minder haat, minder verdeeldheid en minder provocaties' te zien was.

Op sociale media ging een grafiek van cloudbedrijf Cloudflare viraal. Daarin was een sterke daling van het webverkeer van Yandex-bots te zien, waaruit sommige socialemediagebruikers de conclusie trokken dat Russische trollenlegers minder actief waren en er minder desinformatie werd gedeeld. Ook zouden accounts van de MAGA-beweging, Reform UK-aanhangers en de extreemrechtse Duitse AfD opeens minder actief zijn.

Die beweringen worden echter niet onderbouwd door zowel experts als Cloudflare zelf. Het bedrijf publiceerde woensdag een blogpost waarin het analyseerde wat er achter de daling van het webverkeer zat. Cloudflare schrijft daarin dat er 'geen enkel bewijs te vinden' was dat de aanvallen op de Yandex-datacentra manipulatie op sociale media hadden uitgeschakeld 'of op een andere manier kwaadaardige activiteiten op internet hadden verstoord'.

'Cloudflare heeft een grafiekje gepubliceerd, dat overal werd opgepikt', zegt Robert van der Noordaa, expert op het gebied van hybride oorlogsvoering en buitenlandse inmenging op sociale media. Hoewel de grafiek wel een daling liet ziet van het webverkeer van Yandex-netwerken, werd volgens Van der Noordaa de verkeerde conclusie getrokken dat ook trollenlegers zouden zijn getroffen.

De meeste mensen denken bij bots namelijk aan nepaccounts die op sociale media desinformatie en polariserende berichten verspreiden, maar er bestaan ook andere soorten bots. 'De bots die Cloudflare rapporteert zijn geen socialemediabots, maar vooral zogenoemde webcrawlers', zegt Van der Noordaa. Dat zijn bots die webpagina's automatisch bezoeken en deze indexeren, zodat ze in zoekmachines te vinden zijn.

Zelensky's team liet in een reactie aan de BBC weten dat de president zou hebben gesproken over de sfeer op sociale media die verbeterd zou zijn en niet over een afname van botactiviteit. Ook een Tsjechisch lid van het Europees Parlement kwam terug op zijn post op X, waarin hij schreef dat er minder AfD-activiteit op sociale media te zien was. Zijn post was inmiddels wel meer dan vier miljoen keer bekeken.

De bewering dat er minder activiteit van pro-Kremlin, pro-MAGA, Reform-UK en AfD-accounts op sociale media was, wordt echter ook weerlegd door andere experts, zoals onderzoekers van dTeam, een Amerikaanse groep die Russische inmenging volgt. Aan de BBC laat dTeam weten dat er 'een verandering in het verkeer van bekende Russische accounts en botclusters op welk platform dan ook' is waargenomen. Bots die gelinkt zijn aan pro-Kremlin-beïnvloedingsoperaties waren vandaag nog steeds actief op sociale media.

Bron: NOS