Finse en Noorse leiders bellen met Vladimir Poetin

De Russische president Vladimir Poetin staat volgens ingewijden open voor overleg met de Finse president Alexander Stubb en de Noorse premier Jonas Gahr Støre over de kansen op een vredesakkoord voor Oekraïne. De drie zouden elkaar mogelijk vandaag al spreken, melden anonieme bronnen.

Kremlin-woordvoerder Dmitri Peskov, de Noorse regeringswoordvoerder Ragnhild Simenstad en het kantoor van Stubb hebben nog niet gereageerd op verzoeken om commentaar. Het zou het eerste directe contact zijn tussen Poetin en Europese leiders die Kyiv steunen sinds het gesprek van de Franse president Emmanuel Macron met de Russische president in juli vorig jaar.

De Noorse premier en Finse president overlegden vorige week in Oslo met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky en de Amerikaanse gezant Steve Witkoff. Die reisde vervolgens door naar Moskou.
Støre en Stubb brachten na het telefoontje met Poetin vanuit Helsinki verslag uit aan Zelensky, meldt persbureau AFP. Het gesprek met de Russische president was volgens het tweetal 'openhartig en inhoudelijk'. Ze benadrukten dat de oorlog beëindigd en onderhandelingen hervat moeten worden, en dat 'vereist rechtstreekse besprekingen', zei Stubb.

De Deense premier Mette Frederiksen is niet blij met een telefoongesprek tussen het Kremlin en haar Finse en Noorse collega's. Dat was volgens haar niet met de bondgenoten afgestemd. Haar Noorse ambtgenoot weerspreekt dat. Frederiksen zei tegen omroep DR 'sceptisch' te zijn over het belletje van haar ambtgenoten naar Moskou. 'Dit was niet met ons  afgesproken.' Ze benadrukt dat Rusland sinds het begin van de invasie in 2022 nooit heeft laten zien dat het bereid is om constructief mee te denken over een einde aan de oorlog. ' 

Bronnen: BNR Nieuwsradio en NU.nl, foto: RIA Novosti

Wapenstilstand voor Oleshky lijkt te werken

De speciaal voor de inwoners van het dorp Oleshky ingestelde wapenstilstand is vannacht daadwerkelijk ingegaan. Dat zeggen zowel president Zelensky's stafchef Kyrylo Boedanov als Dmytro Loebinets, de nationale ombudsman. 'Als hoofd van de Oekraïense onderhandelaars bevestig ik dat wij ons houden aan de afspraken die we hebben gemaakt met Jana Lantratova, die de leiding had over de Russische onderhandelaars', aldus Loebinets.

Het bestand geldt tot zeker zaterdag Het is de bedoeling dat de circa 2.000 achtergebleven inwoners van Oleshky in de tussentijd worden voorzien van voedsel, medicijnen en andere hulpgoederen. Ook moeten ze de kans krijgen om vanaf donderdag via een veilige corridor het dorp te verlaten. Dat was tot nu toe vrijwel onmogelijk, want de enige uitweg was door een mijnenveld.

Oleshky ligt in de zuidelijke oblast Cherson. Het dorp werd al vrij snel na het begin van de invasie bezet door het Russische leger dat zich niet bekommerde om de inwoners. Sinds mei lukte het niet meer om hulpgoederen naar het dorp te krijgen. Pas in de afgelopen weken wist het Oekraïense leger met drones mondjesmaat hulp te bieden. Vrijwilligers sporen nu de inwoners aan om Oleshky in de komende dagen te verlaten. Het is nog niet duidelijk of de Russen een uitweg bieden richting bezet gebied of dat ze naar het gebied mogen dat in Oekraïense handen is.

Bron: The Kyiv Independent, foto: khersonoleshky/telegram

Rusland valt Kyiv opnieuw aan, brug beschadigd

Kyiv is gisteravond en vannacht opnieuw aangevallen door Rusland. Bij aanvallen met meerdere ballistische raketten werd minstens een persoon gedood en raakten tien mensen gewond, meldt burgemeester Vitali Klytsjko. De Kyiv Independent meldt dat onder meer een universiteitscampus werd geraakt. De meeste gewonden zijn studenten, zegt de burgemeester. Volgens hem raakten ook twee medische faciliteiten beschadigd bij de aanval.

Bij de intensivecareafdeling van een van die faciliteiten knapten de ramen door de drukgolf van de aanval, zegt Klytsjko. Ook een schoolgebouw, een park en een aantal woningen raakten beschadigd. In de buurt van een metrostation waren ook explosies te horen. De Zuidbrug, een van de belangrijkste verkeersaders van Kyiv werd ook geraakt. Het is nog onduidelijk hoe groot de schade is. President Zelensky veroordeelde de aanvallen.

Kyiv wordt laatste weken regelmatig aangevallen. Op 22 oktober kwam minstens één persoon om het leven en raakten 24 mensen gewond. En in de nacht van 13 op 14 oktober kwamen zeker drie mensen in de stad om het leven en raakten meer dan 25 mensen gewond.

Bij drie Russische aanvallen op de stad Charkiv zijn afgelopen nacht twee doden gevallen. Ook raakten vier mensen gewond, aldus burgemeester Ihor Terechov. Een hoog flatgebouw en woningen raakten beschadigd.

Bron: NOS, foto: Nooddiensten/Telegram

'Varen op Zwarte Zee bijna gelijk aan zelfmoord'

Dit jaar zijn er meer zeelieden omgekomen in de Zwarte Zee dan in welke andere zee dan ook, waarmee het aantal dodelijke slachtoffers rond de Straat van Hormuz, die wereldwijd meer aandacht heeft gekregen, wordt overtroffen. Dat meldt de Financial Times, op basis van informatie van rederijen en maritieme organisaties. 

Bemanningen van olietankers, vrachtschepen en graanschepen die de Zwarte Zee binnenvaren in de buurt van EU- en Navo-landen, lopen groot risico op droneaanvallen. Sommige bronnen geven aan dat het aantal aanvallen in de Zwarte Zee meer dan zes keer zo hoog ligt als in de Golf. 'Voor mij staatvaren op de Zwarte Zee en het aanmeren in Oekraïense havens bijna gelijk aan zelfmoord', aldus Oleh Hryhoriuk, voorzitter van de Oekraïense vakbond voor zeevarenden.

Het maritieme beveiligingsbedrijf Ambrey en de Internationale Maritieme Organisatie melden dat dit jaar meer dan 570 schepen in de Zwarte Zee zijn aangevallen, met ten minste 40 dodelijke slachtoffers tot gevolg. Ter vergelijking: in de Straat van Hormuz zijn 24 dodelijke slachtoffers bevestigd. Terwijl sommige schepen in de vuurlijn terechtkwamen tijdens havenbombardementen, werden andere doelbewust aangevallen. Ambrey merkt op dat er in het derde kwartaal gemiddeld meer dan vier aanvallen per dag plaats hadden.

Gedreven door recordhoge vrachtprijzen zijn sommige rederijen bereid het risico te nemen om aardolie vanuit het Midden-Oosten te vervoeren. Rederijen geven echter aan dat ze meerderheid terughoudend zijn om hun schepen naar de Zwarte Zee te sturen, gezien de lagere winstmarges en de aanzienlijk hogere risico's die aan de handel daar verbonden zijn. 

Bron: Oekrajinska Pravda

'Rusland wil Navo-troepen weg uit Oost-Europa'

De Britse krant The Telegraph zegt uit diplomatieke bronnen vernomen te hebben dat Rusland bij nieuwe onderhandelingen over de oorlog in Oekraïne concessies van de Navo probeert los te krijgen. Het militaire bondgenootschap zou terug moeten naar de situatie van 1997, dus voordat de Sovjet-Unie uiteen viel en meerdere Oost-Europese landen zich aansloten.

Als de Russische president Vladimir Poetin dit weet door te drukken, dan betekent dit volgens The Telegraph dat de Navo haar troepen terugtrekt uit Polen, Estland, Letland, Litouwen en Finland. De onderhandelingen tussen Oekraïne, Rusland en de Verenigde Staten worden in de eerste helft van november hervat, mogelijk in Abu Dhabi of Zwitserland.

Bron: Oekrajinska Pravda

'We rekenen op Amerikaanse steun voor Oleshky'

President Volodymyr Zelensky hoopt dat de wapenstilstand voor het dorp Oleshky goed uitpakt, zodat de 2.000 achtergebleven inwoners eindelijk weer van voedsel en medicijnen worden voorzien en weg kunnen als ze dat willen. 'We rekenen erop dat de Amerikaanse bemiddeling hierbij helpt. Wij zullen in ieder geval alles in het werk stellen om dit te laten slagen.' Volgens het Witte Huis heeft 'first lady' Melania Trump geholpen om de Russen ervan te overtuigen dat Oleshky hulp nodig heeft.

Om drie uur lokale tijd gaat het bestand komende nacht in, waarna een konvooi met hulpgoederen naar Oleshky gaat. Donderdag moet een veilige route worden opengesteld voor de inwoners. Dat is belangrijk, want tot nu toe moesten ze via een door de Russen aangelegd mijnenveld. Gevreesd wordt echter dat de Russen een corridor creëren richting bezet gebied.  

Bron: Interfax

Poetin's natte droom: het opdelen van de wereld

Het laatste grote nieuws is een mogelijke trilaterale ontmoeting tussen presidenten Trump, Xi en Poetin om een ​​potentieel vredesakkoord met Oekraïne te sluiten. Dit cadeautje voor Vladimir Poetin is een natte droom voor hem: een topconferentie van grootmachten, zoals hij het voor zich ziet, waar Rusland, China en de VS kunnen doen wat grootmachten doen – de wereld verdelen in invloedssferen. Dit zou Poetin's Jalta II zijn.
 
Trump is ofwel onwetend van de geschiedenis, ofwel onverschillig voor het lot van Oekraïne en Europa, schrijft de Britse econoom en macro-strateeg Timothy Ash in een opiniestuk voor de Kyiv Post. 'Voor Trump is de overwinning alleen al het feit dat hij op hetzelfde podium staat als Xi en Poetin, en een plaats in de geschiedenis van de topconferentie, al zou ik daar wel een vleugje schande aan toevoegen, net zoals Neville Chamberlain in 1938 over Tsjecho-Slowakije.'
 
Het enige probleem voor Trump met deze tweede Jalta-top is dat, zonder vertegenwoordiging van Oekraïne of Europa, ik niet zie hoe het een betekenisvolle vrede in de oorlog in Oekraïne kan opleveren. 'Trump zou wellicht instemmen met Poetins voorwaarden dat Oekraïne de rest van de Donbas aan Oekraïne moet afstaan, maar ik zie Zelensky daar niet mee instemmen, tenzij Trump bereid is om in ruil daarvoor ijzersterke veiligheidsgaranties te bieden: dat als Poetin een dergelijke overeenkomst schendt, de VS dan met Rusland ten oorlog zullen trekken om de rest van Oekraïne te verdedigen.'
 
Trump zal nooit zo'n veiligheidsgarantie bieden, en zelfs als hij dat wel zou doen, zullen de Oekraïners niet vertrouwen, aangezien ze Trump niet vertrouwen en na de teleurstelling rond het Verdrag van Boedapest in 1994 ook niet echt op zo'n garantie vertrouwen. De Oekraïners vertrouwen Poetin ook niet, omdat ze er terecht van uitgaan dat deze oorlog nooit om de Donbas ging, maar om Poetins verlangen naar heel Oekraïne. Ze gaan er dus van uit dat zodra ze hun verdedigingslinie in de Donbas opgeven – die ze al twaalf jaar dapper verdedigen – Poetin hen zal innemen en gewoon verder Oekraïne in zal trekken.
 
Ook politiek gezien zou het voor Zelensky politieke zelfmoord betekenen om de Donbas over te geven, zonder serieuze veiligheidsgaranties – en waarschijnlijk ook zonder het lidmaatschap van de Navo of de EU. Het zou waarschijnlijk een sociale en politieke revolutie uitlokken (denk aan de Oranjerevolutie en vervolgens Euromajdan), of zelfs een staatsgreep, waardoor Oekraïne in het voordeel van Rusland zou destabiliseren. En daarom blijft Poetin iets eisen – de overgave van de Donbas – waarvan hij weet dat Zelensky daar niet serieus mee in zal stemmen.
 
De verantwoordelijkheid ligt dan bij Poetin om die overeenkomst na te komen. Ash: ‘Maar ik denk niet dat zijn leger in staat is om vervolgens te accepteren wat Trump hem heeft geschonken. Als ze er in twaalf jaar bittere strijd niet in zijn geslaagd de Donbas te veroveren, waarom zouden we dan iets anders verwachten dan een simpele handtekening van Trump?’
 
En het nadeel voor Poetin is dat elke beperking voor Oekraïne in deze oorlog zal worden weggenomen. Oekraïne zal dan ongetwijfeld belang hebben bij maximale escalatie – de oorlog volledig naar Rusland brengen en dus grootschalige drone-aanvallen uitvoeren op de Russische energie-infrastructuur. Dat zal Trump of Xi waarschijnlijk niet bevallen, aangezien het ernstige gevolgen zal hebben voor de wereldmarkt.
 
Helaas zijn de vooruitzichten voor Oekraïne in de meest waarschijnlijke scenario's nu somber – en ik zou stellen dat dit komt doordat Trump het hele vredesproces in Oekraïne slecht heeft aangepakt. Het suggereert een scenario waarin Poetin nog steeds denkt dat hij alles kan krijgen wat Trump in China aanbiedt en meer eist, de lange oorlog uitspeelt tot de Franse presidentsverkiezingen en ervan uitgaat dat de Europese steun voor Oekraïne afneemt na een overwinning van Le Pen, of waarin Oekraïne gedwongen wordt elk vredesakkoord dat door Trump, Xi en Poetin in Shenzhen wordt ondertekend te verwerpen en vervolgens zonder Amerikaanse steun en waarschijnlijk met gespannen Europese steun verder te vechten.
 
Trump en Poetin willen Europa waarschijnlijk uitsluiten van dergelijke vredesbesprekingen over Oekraïne. Xi wellicht ook, zij het in het grotere geheel: wil Xi het risico lopen een vredesakkoord te tekenen dat noch Trump noch Poetin gemakkelijk of snel kunnen waarmaken, en dat zou kunnen leiden tot een escalatie van Oekraïne naar de wereldmarkten, terwijl hij ook nog eens Europese handelspartners irriteert? 
 
Waarschijnlijk niet, stelt Ash vast. Europa moet zich hierbij realiseren dat het invloed heeft en dit zowel Trump als Xi duidelijk moet maken. Wat er ook in Shenzhen wordt afgesproken, Europa heeft er belang bij Oekraïne te blijven steunen, gezien de existentiële dreiging van Rusland en de VS onder Trump, die Europa in de steek laten. 
 
Oekraïne vertegenwoordigt nu Europa's beste kans om tijd te winnen totdat het zijn eigen autonome defensiecapaciteit heeft ontwikkeld. ‘Ik denk inderdaad dat Xi een akkoord tussen Trump en Poetin over Oekraïne niet gunstig zal beoordelen als het de weg vrijmaakt voor een nieuwe speciale relatie tussen de VS en Rusland, een omgekeerde Nixon-strategie om China uiteindelijk dwars te zitten.’
 
Bron: Kyiv Post