Laatste inwoners van Oelesjky zijn wanhoop nabij

De laatste duizenden inwoners van het Oekraïense frontstadje Olesjky zijn de wanhoop nabij. Russische militairen hebben de toegangswegen bezaaid met mijnen, waardoor niemand de stad nog in of uit kan. Voedsel, drinkwater en medicijnen raken op en de honger slaat toe. De enige uitweg die rest, is de beruchte 'weg des doods'.

Er dreigt een massale sterfte in de stad, waarschuwt Dmytro Loebinets, de mensenrechtencommissaris van het Oekraïense parlement. Hij meldt dat de toestand in Olesjky door de Russische blokkade kritiek is. In en rond de stad zijn nog ruim zesduizend mensen achtergebleven, onder wie zo’n tweehonderd kinderen.

'Burgers die zich in de grijze zone bevinden, worden dagelijks bedreigd door beschietingen en droneaanvallen en zijn verstoken van voedsel, drinkwater, medicijnen en andere noodzakelijke hulp', stelt Loebinets. „Zij moeten worden gered. Want de stad is veranderd in een dodelijke val.”
Er worden al maanden geen voedsel en medicijnen meer geleverd in de stad, schrijft de Kyiv Post. Sommige inwoners ruilen spullen om te kunnen overleven.

Inwoners eten gras en zoeken in verwoeste kelders naar alles wat eetbaar is, vertelde Natalia Soboleva, een vrijwilligster die contact houdt met de inwoners, aan de Oekraïense zender Espreso TV. Russen vallen alle humanitaire transporten aan, stelt zij. 'Er heerst honger, echte honger.' De stroom is uitgevallen en er is geen brandstof voor noodgeneratoren, waardoor ook de medische zorg stilligt. De enige apotheek is al maanden door alle medicijnen heen.

Wie sterft, wordt niet meer begraven. Het mortuarium is verwoest. Lichamen liggen in kelders of op straat, waar ze volgens getuigen worden aangevreten door honden. Slachtoffers van droneaanvallen mogen van de Russische bezetter pas worden begraven na een autopsie in een andere bezette stad. 

Zeker 358 inwoners hebben dringend hulp nodig om het gebied te ontvluchten, meldt Loebinets. 'En dat zijn alleen wie we hebben kunnen traceren.' Inwoners proberen in hun wanhoop te vluchten via de 'weg des doods' naar het zuidelijke Skadovsk. De route van 100 kilometer is levensgevaarlijk: de weg ligt vol mijnen en Russische drones schieten op alles wat beweegt. Mensen lopen uit pure wanhoop de mijnenvelden in omdat ze geen andere uitweg zien, stelt Loebinets. 'Ze riskeren opgeblazen te worden door een mijn of geraakt te worden door een drone, maar ze vertrekken toch, omdat in Olesjky blijven nog veel erger is.'

Er ligt een draaiboek klaar en er waren afspraken met de Russen over evacuaties, maar Moskou weigert mee te werken, schrijft Loebinets op Telegram. 'Oekraïne is klaar om een humanitaire evacuatie uit te voeren. Het ICRC (Internationale Comité van het Rode Kruis, red.) staat gereed om daarbij te helpen. Maar Rusland heeft nog altijd niet de nodige veiligheidsgaranties gegeven.'

Bron: AD.nl, foto: Loebinets/Telegram

Moskou onder vuur op eerste verkiezingsdag

De Russische luchtverdediging heeft voor het openen van de stembussen in Moskou honderden Oekraïense drones onderschept, zegt de burgemeester van de Russische hoofdstad. Volgens hem werden er afgelopen nacht 350 drones gezien die in de richting van de regio Moskou vlogen. De meerderheid zou zijn neergehaald. 

Vandaag is de eerste van drie verkiezingsdagen waarop de Russen een nieuw parlement kunnen kiezen. De verkiezingen zijn volgens correspondent Joost Bosman 'een aanfluiting'. Het zijn de eerste verkiezingen voor de Doema sinds de grootschalige Russische invasie in Oekraïne van februari 2022.

Het Kremlin heeft kritiek op de oorlog verboden en partijen die tegen de oorlog zijn, mogen niet meedoen aan de verkiezingen. Doordat de oppositie is onderdrukt of uitgesloten van deelname, lijkt de partij van Vladimir Poetin, Verenigd Rusland, af te stevenen op een gemakkelijke overwinning.

'De vijf partijen die al in de Doema zitten, die doen gewoon mee', zegt Bosman. 'Maar die steunen allemaal Poetin, die steunen allemaal zijn oorlog.' De enige partij die openlijk pleitte voor vrede was Jabloko. 'Maar die is van de kieslijst geschrapt.'

Van vrije, eerlijke verkiezingen is 'helemaal geen sprake', zegt Bosman. Desondanks is dit wel een spannend moment voor de Russische leider. Zijn populariteit daalt en de partij daalt in de peilingen, ook in die van de staatspeilingsbureaus. Daaruit bleek recent dat Verenigd Rusland nog maar op 27 procent kan rekenen, na een wijziging van de vraagstelling kwam dat uit op 37 procent. 'Maar dat is dus een aanzienlijk verlies ten opzichte van de 70 procent die ze nu nog in de Doema hebben', zegt Bosman.

Bron: BNR Nieuwsradio, foto: Kremlin.ru

Trump overweegt nu al zakendoen met Rusland

De Amerikaanse president Donald Trump zet nu al in op handeltjes met Rusland. Om z'n goede wil te tonen en alvast een voorschot te nemen op het herstellen van de betrekkingen nadat de oorlog in Oekraïne is afgelopen, hebben bronnen dichtbij de onderhandelingen de New York Times verteld. 

Het komt natuurlijk niet als een verrassing. Trump is altijd uit op 'deals' en niet voor niets stuurt hij de vastgoedhandelaren Steve Witkoff en Jared Kushner op pad om te onderhandelen en geen ervaren diplomaten. Na het recente bezoek van dit duo zei buitenlandadviseur Joeri Oesjakov van het Kremlin dat ze 'economische onderwerpen en wederzijdse projecten met mogelijk grote voordelen voor beide landen' hadden aangeroerd.  

Trump zei een jaar geleden, voor de ontmoeting met Poetin in Alaska, nog dat economische samenwerking met Rusland alleen weer mogelijk zou zijn na de oorlog. Maar nu Oekraïne nog altijd niet bereid is om de Donbas af te staan aan Rusland in ruil voor het beëindigen van de vijandelijkheden wordt een andere weg gezocht. 

Een anonieme Amerikaanse regeringsfunctionaris zegt tegen de New York Times dat economische 'deals' met Rusland 'kunnen helpen om de anti-Amerikaanse haviken uit de omgeving van Poetin ervan te overtuigen dat Trump weer banden met Rusland aan wil gaan'. 

Rusland heeft eerder al geprobeerd om de Verenigde Staten aan zijn kant te krijgen door gezamenlijke projecten voor het winnen van zeldzame metalen en aluminium voor te stellen, maar ook om Amerikaanse bedrijven Russisch aardgas te laten verkopen aan Europa. Het mag duidelijk zijn dat Oekraïne de rekening van dit alles gaat betalen, in welke vorm dan ook.

Bron: Oekrajinska Pravda

'Rusland saboteert zelf kerncentrale Zaporizja'

Greenpeace Ukraine beschuldigt Rusland ervan dat het zelf de hoogspanningsleidingen naar de kerncentrale Zaporizja saboteert en vervolgens Oekraïne daarvan de schuld geeft.  De milieuorganisatie heeft samen met het Londense bureau McKenzie Intelligence Services onderzoek gedaan en zegt geen bewijzen gevonden te hebben dat de stroomkabels herhaaldelijk kapot zijn gegaan door Oekraïense aanvallen met artillerie en drones. 

De hoogspanningslijnen vallen geregeld uit. De sinds maart 2022 door Rusland bezette kerncentrale heeft elektriciteit van buiten nodig om de al geruime tijd geleden uitgeschakelde zes reactoren te koelen. Valt die stroomvoorziening weg, dan zijn er nog wel dieselgeneratoren als backup, maar dan moet er wel voldoende diesel voorhanden zijn. Sinds 2022 is Europa's grootste kerncentrale 26 maal volledig zijn elektriciteit van buiten geweest, waarvan 14 maal in de afgelopen maanden.

Het onderzoek van Greenpeace en MIS werd gedaan aan de hand van hoge resolutie satellietbeelden en richtte zich op de Russische claims dat een Oekraïense artillerieaanval op 10 februari dit jaar en een aanval met twintig drones op 4 juni de stroomuitval veroorzaakt hebben. In het laatste geval zou de schade al voor 4 juni zichtbaar zijn op satellietbeelden. 

Nucleair specialist Shaun Burnie van Greenpeace Ukraine zegt dan ook dat hij er zeker van is dat de geregelde verstoringen van de externe stroomvoorziening het gevolg zijn van aanvallen van het Russische leger op het Oekraïense energienet en van Russische sabotage. 

Bron: Oekrajinska Pravda

Oorlog vormt steeds grotere bedreiging voor Polen

De oorlog rukt steeds verder op richting Polen. Vanmiddag stortte een Russische drone neer in de oblast Volyn, op vier kilometer van de grens bij Yohadyn waar afgelopen zondag de trein van Kyiv naar Warschau werd aangevallen. De Poolse premier Donald Tusk maakte vanmiddag tijdens een kabinetszitting bekend dat een tankstation was aangevallen met een drone. 

Tusk sprak van 'een bijzondere dag in termen van nationale veiligheid' en voegde er aan toe dat de luchtmacht alert was geweest omdat de drone met hoge snelheid de grens naderde. Er was een zware explosie, ook gemeld aan Oekraïense kant, maar het is nog onduidelijk of de drone uit zichzelf neerstortte of uit de lucht werd geschoten. 

Voor de tweede dag op rij werden de luchthavens bij de steden Lublin en Rzeszów stilgelegd om de luchtmacht alle ruimte te geven, mochten er drones het Poolse luchtruim binnen komen. In de regio's aan de grens met Oekraïne klonk het luchtalarm.

Dinsdag werd een drone, waarschijnlijk een Russische Gerbera, ontdekt aan de Poolse kust bij de Baltische Zee. Gistermorgen klonk luchtalarm in de Poolse grensregio's omdat er met straalmotor aangedreven drones in het westen van Oekraïne werden waargenomen. Premier Tusk heeft aangekondigd dat hij de wachtrijen aan de grens bij Yahodin weg wil hebben, omdat die mogelijk een doelwit kunnen zijn van Russische aanvallen.

Bron: Oekrajinska Pravda, foto drone Poolse kust: United24

Ook Lagerhuis VS stemt in met zwaardere sancties

Het Amerikaanse parlement is akkoord gegaan met een omvangrijk sanctiepakket tegen Rusland, bedoeld om de Russische geldstromen voor de oorlog in Oekraïne af te knijpen. De Senaat had vorige maand al ingestemd met het pakket en woensdag gaf ook het Huis van Afgevaardigden groen licht. Het is nu aan president Donald Trump om de wet te tekenen.

Het wetsvoorstel is vernoemd naar de pas overleden Republikeinse senator Lindsey Graham, bondgenoot van Trump en steunpilaar voor Oekraïne. De invloedrijke politicus heeft ruim een jaar onderhandeld over de inhoud van het sanctiepakket en was kort voor zijn dood nog in Kyiv voor overleg met president Volodymyr Zelensky. Die was in juli bij Grahams uitvaart in de VS.

Als Trump zijn handtekening zet onder de sancties zou dat de grootste vorm van Amerikaanse steun aan Oekraïne zijn sinds Trumps terugkeer in het Witte Huis. Onder zijn voorganger Biden kwamen er grote financiële steunpakketten voor Oekraïne tot stand, maar onder de huidige regering raakte de verhouding met Zelensky bekoeld, met openlijk geruzie in het Witte Huis. Zelensky drong er in juli, uren nadat hij Grahams uitvaart had bijgewoond, bij politici in het Capitool op aan in te stemmen met het sanctiepakket, om zo het moreel in Oekraïne hoog te houden.(opent in nieuw venster)hoog te houden. Uiteindelijk stemden woensdag in het Amerikaanse lagerhuis 261 van de 435 leden voor de sancties, onder wie 58 Democraten die daarmee afweken van de partijlijn.

De sancties zijn gericht tegen Russische functionarissen, banken en de schaduwvloot die Russische energie ondanks handelsbeperkingen nog naar allerlei plekken in de wereld weet te varen. Ook geeft de wet Trump de macht om importheffingen tot 100 procent op te leggen aan de vijf grootste importeurs van Russische olie of aardgas, zoals China, India en Turkije.

Voor landen die minder dan 15 procent van het Russische aardgas importeren en stappen zetten om die import verder te verlagen is een uitzondering gemaakt. Die lijkt bedoeld voor bijvoorbeeld de Europese Unie. Eerder voerde Trump de druk op de EU op om de import van vloeibaar aardgas (LNG) sneller te beëindigen. Anders zou hij niet tot de nieuwe sancties willen overgaan.

Bron: NOS

Oekraïne valt olieraffinaderij in Jarovslavl aan

Bij een Oekraïense droneaanval is een olieraffinaderij in de Russische stad Jaroslavl beschadigd geraakt. Volgens de regionale gouverneur Michail Javrajev ontstond er een brand, maar is die inmiddels geblust. De exacte omvang van de schade is op dit moment nog onduidelijk. 

De getroffen faciliteit van het bedrijf Slavneft – dat onder controle staat van staatsgiganten Rosneft en Gazprom Neft – ligt circa 240 kilometer ten noordoosten van Moskou. Het complex is al vaker doelwit geweest van Oekraïense aanvallen. 

Volgens gouverneur Javrajev ging het om een grootschalige aanval die door de Russische luchtverdediging werd afgeslagen. 'Er zijn vijfenzestig drones neergehaald. Er zijn geen doden of gewonden gevallen', meldde hij op Telegram. Wel zorgden neerkomende brokstukken voor schade aan meerdere flatgebouwen en voertuigen in de buurt. Het komt zelden voor dat de Russische autoriteiten schade aan hun energie-infrastructuur openlijk bevestigen.

President Volodymyr Zelensky maakte vanmorgen op X bekend dat bij een aanval op de luchtmachtbasis bij Rostov-aan-de-Don twee An-26 transportvliegtuig, een An-12 transportvliegtuig en drie helikopters zijn vernield.

Bronnen: BNR Nieuwsradio en Oekrajinska Pravda, foto: Exilenova+/Telegram