De Oekraïense oligarchen maken financieel gezien een zware tijd door, maar ze hebben nog altijd te veel invloed op de nationale politiek en de economie. Dat blijkt uit een rapport van Transparancy International Ukraine. Politieke partijen laten zich door oligarchen financieren, met als resultaat dat de hoognodige hervormingen worden ondermijnd.
Volgens het weekblad Focus zijn vrijwel alle rijken in Oekraïne aanzienlijk armer geworden sinds eind 2013. De top-15 is nog maar goed voor 22,8 miljard dollar, zo'n 19 miljard minder dan anderhalf jaar geleden. Maar niet iedereen heeft evenveel geld verloren. Viktor Pintsjoek is zo iemand.
Pintsjoek loopt het langst mee van alle oligarchen en hij heeft alle politieke en economische stormen tot dusver doorstaan en dat lijkt hem nu ook weer te lukken. Hij heeft zijn bezittingen uitgebreid tegen uitverkoopprijzen en heeft verder weinig investeringen gedaan, zegt Michailo Hontsjar van het Centrum voor Wereldstudies Strategie XXI. Hij meent dat de oligarchen ook hebben geprofiteerd van nieuwe investeringen die de overheid heeft gedaan.
Hontsjar constateert dat de oligarchen het in een 'echte' economie niet zouden redden. Dat geldt wat hem betreft voor Pintsjoek, maar evenzeer voor Rinat Achmetov, Dmitro Firtasj en Ihor Kolomojski. Al tekent hij daarbij wel aan dat Pintsjoek zichzelf voorzichtig aan het transformeren is naar een op investeringen gerichte oligarch.
Een andere oligarch die het relatief goed doet is de in Oekraïne geboren Rus Konstantin Grigorisjin. Hij wordt gezien als een bondgenoot van president Petro Porosjenko, al lijkt daar nu weer een einde aan te komen. Recentelijk stak de staatsveiligheidsdienst SBOe een stokje voor een overeenkomst met een waarde van 6 miljard hrivna (259 miljoen euro) voor de levering van nieuwe transformatoren voor het elektriciteitsnet.
De verliezen die Oekraïne's rijksten de laatste tijd hebben geleden kunnen voor een belangrijk deel worden toegeschreven aan de val van de nationale munt; de hrivna is sinds begin vorig jaar de helft minder waard geworden. Maar de problemen waarmee de oligarchen nu kampen zijn toch vooral het gevolg van het systeem dat ze zelf mee in het leven hebben geroepen.
De economen Basil Kalimon en Oleh Havrilisjin constateren in een recent artikel in de New Atlanticist dat de door de oligarchen gecreëerde cultuur van corruptie aan de basis staat van alle economische problemen van het moment. ''Het systeem van de bureaucraten, de politie, justitie en de politiek die samen zorgen dat het de oligarchen goed gaat moet worden afgebroken. Gebeurt dat niet, dan gaat Oekraïne ten onder aan een totaal geruïneerde economie'', waarschuwen ze.
Maar er zijn nauwelijks tekenen dat president Porosjenko en zijn premier Arseni Jatsenjoek daar echt verandering in willen brengen, ondanks dat ze steeds weer roepen dat ze de invloed van de oligarchen willen inperken. Porosjenko is zelf een oligarch, en hij heeft nog altijd zijn zakelijke belangen niet afgestoten, ook al beloofde hij dat bij zijn aantreden als president in mei vorig jaar. Kalimon en Harvrilisjin menen zelfs dat de oligarchen nog altijd op de steun van de huidige regering kunnen rekenen.
De meeste oligarchen die de regering van Porosjenko's voorganger Viktor Janoekovitsj steunden (zoals Achmetov, Firtasj en Serhei Ljovotsjkin) doen nog wat ze altijd al deden - misbruik maken van hun aandeel in staatsbedrijven en het manipuleren van de parlementsfracties. Kalimon en Havrilitjin: ''Hun belangen, net als die van de oligarchen die de huidige regering steunen, worden nog altijd beschermd door de hoogste regeringskringen.''
Transparancy International komt tot een zelfde conclusie. Weliswaar wordt geconstateerd dat enige vooruitgang wordt geboekt bij het doorvoeren van hervormingen, maar tegelijkertijd worden die hervormingen weer ondermijnd door leden van de regering en door de oligarchen. ''De belangrijkste oorzaak dat de politieke partijen niet voor de bevolking opkomen is dat ze in grote mate afhankelijk zijn van rijke donoren, oftewel de oligarchen, omdat er geen maximum is aan de donaties die ze mogen ontvangen en door het ontbreken van publieke financiering.''
Taras Beresovets, directeur van Berta Communications, zegt evenwel dat van regeringswege toch al het nodige is gedaan om de invloed van de oligarchen te beperken. Hij wijst daarbij op de nieuwe energiewetgeving waardoor Firtasj en Kolomojski veel invloed zijn kwijtgeraakt. Het grootste probleem is volgens Beresovets echter de greep die de oligarchen hebben op de media.
Michailo Hontsjar hoopt op zijn beurt dat de oligarchen zichzelf gaan transformeren van 'parasieten' tot investeerders. ''Nu proberen ze nog het oude corruptieve systeem overeind te houden, maar dat zal ze niet lukken. De hervormingen gaan door. Langzaam, zoals een oude Sovjetauto, en Porosjenko zal liever met de stroom mee gaan dan dat hij voorop gaat. Hij zal proberen om onderweg de stenen op de bodem van die stroom te vermijden, maar de stroom zelf kan hij niet stoppen. Porosjenko zal het oligarchensysteem hervormen, niet afbreken.''
Bron: Kiev Post
Geen opmerkingen:
Een reactie posten