Wat een jeugd: zeven maanden in schuilkelder

In de afgelopen twee jaar hebben de kinderen in de door oorlogsgeweld getroffen gebieden tussen de 3.000 en 5.000 uur doorgebracht in schuilkelders. Dat komt neer op vier tot zeven maanden. Kinderen hebben twee jaar doorgemaakt van geweld. Gezinnen werden uiteen gerukt, ze moesten vluchten, konden niet altijd naar school en waren geregeld verstoken van gezondheidszorg. 'Deze nachtmerrie voor ze moet stoppen', zegt Catherine Russel, uitvoerend directeur van Unicef. 

In de afgelopen twee jaar ging het luchtalarm zo'n 3.500 maal af in de provincies  Zaporizja en Charkiv. In de provincie Donetsk klonk zelfs 6.200 maal het luchtalarm. Vooral in de wintermaanden is dat een hele beproeving, aangezien de schuilkelders doorgaans geen verwarming of stroomvoorziening hebben.

Veel kinderen ervaren psychische problemen als gevolg van de oorlog. Uit onderzoeken blijkt dat de helft van de kinderen tussen 13 en 15 jaar slecht slaapt, terwijl een op de vijf nare herinneringen of gedachten heeft. Dat is een van de symptomen van een posttraumatische stress stoornis (PTSS). 

Unicef constateert ook een toename van angsten, fobieën en verdriet bij kinderen, terwijl ze minder zin hebben om te leren en overgevoelig zijn voor harde geluiden. 'Onderwijs biedt ze hoop, mogelijkheden en stabiliteit, maar miljoenen kinderen krijgen nog steeds gebrekkig of zelfs helemaal  geen onderwijs. De kinderen in de gebieden langs de frontlijn hebben inmiddels twee jaar achterstand in lezen en een jaar in rekenen.

Bron: Oekrajinska Pravda

Zelenski herdenkt 'verjaardag' invasie in Hostomel

President Volodimir Zelenski is vandaag in Hostomel, op de luchthaven waar vandaag precies twee jaar geleden Russische troepen landden met de bedoeling 'om Kyiv in drie dagen te veroveren'. In een toespraak tot de Oekraïners dankte hij hen voor de inzet en de moed die ze hebben getoond en nog altijd tonen in de strijd tegen de Russen. 

'Ik ben ontzettend trots op ieder van jullie. Ik bewonder jullie allemaal en ik geloof in jullie. Ieder normaal persoon wil dat de oorlog stopt, maar niemand van ons zal toestaan dat ons Oekraïne stopt. Daarom zeggen we als het over het stoppen van de oorlog gaat dat dit moet gebeuren op onze voorwaarden. Daarom wordt het woord 'vrede' altijd voorafgegaan door het woord 'alleen'. Daarom zal ook het woord 'onafhankelijkheid' voortaan altijd horen bij het woord 'Oekraïne'. Daarvoor vechten we. En we zullen overwinnen. Op de mooiste dag van ons leven.' 

Niet alleen Zelenski is in Hostomel, maar ook voorzitter Ursula van der Leyen en de premiers van Canada, Italië en België zijn daar vandaag om opnieuw hun steun uit te spreken voor Oekraïne. Vanmiddag arriveerde de Britse oud-premier Boris Johnson in Kyiv. Hij was destijds de eerste buitenlandse leider die het aandurfde om de Oekraïense hoofdstad te bezoeken.

Bron: Oekrajinska Pravda

Steunverklaring politieke partijen aan Oekraïne

Morgen is het twee jaar geleden dat Rusland Oekraïne binnenviel. Negen Nederlandse politieke partijen hebben vanavond een steunverklaring aan Oekraïne afgegeven. VVD, GroenLinks/PvdA, NSC, BBB, CDA, ChristenUnie, D66 en de Partij voor de Dieren verklaren het volgende: 

‘Twee jaar geleden vond de grootschalige Russische invasie van Oekraïne plaats. Miljoenen mensen moesten het land ontvluchten en nog elke dag vallen er onschuldige slachtoffers door de Russische agressie. 

Dappere mannen en vrouwen vechten aan de frontlinie om de territoriale integriteit van Oekraïne te herstellen. Zij zetten zich in voor niet alleen de toekomst van Oekraïne, maar ook voor de vrijheid van heel Europa. De Russische agressie blijft namelijk een enorme dreiging voor het continent én voor Nederland.

Ook komend jaar is het cruciaal dat Oekraïne zich kan blijven verdedigen. Op politiek, economisch en militair vlak blijven wij daarom zij-aan-zij staan met Oekraïne. Vandaag, en zolang als nodig.’

Oekraïne schiet opnieuw A-50 AWACS uit de lucht

De Oekraïense luchtmacht zegt vanavond een Russische Berjev A-50 AWACS uit de lucht te hebben geschoten boven de Zee van Azov. Dat gebeurde omstreeks 20.00 uur plaatselijke tijd. Enkele minuten daarna wist het Russische staatspersbureau RIA Novosti al te melden dat 'een onbekend vliegtuig' was neergestort bij Kanevskoj in de regio Krasnodar Kraj. 

Even later meldde RIA Novosti dat een tweede vliegtuig was neergestort en dat op de plek van de crash brand was uitgebroken. Kanevskoj ligt aan de kust van de Zee van Azov, zo'n 200 kilometer verwijderd van de frontlijn in Oekraïne. Volgens de Oekraïense militaire inlichtingendienst kwam het radarvliegtuig neer bij de stad Jejsk, waar zich een militair vliegveld bevindt.

De A-50 AWACS wordt gebruikt om luchtverdedigingssystemen op te sporen, om raketten naar hun doelen te geleiden en aanvallen van gevechtsvliegtuigen te coördineren. De Russische luchtmacht beschikt over negen van deze radarvliegtuigen, waarvan er tot op vandaag drie operationeel waren. Op 14 januari werd ook al een Russische A-50 door de Oekraïense luchtmacht boven de Zee van Azov neergehaald. Bovendien zijn in een week tijd zeven gevechtsvliegtuigen (Su-34 en Su-35) uit de lucht geschoten.

Bron: The Kyiv Independent

Ministers demonstratief aanwezig bij Poolse grens

Een aantal Oekraïense ministers heeft zich onder aanvoering van premier Denis Sjmihal naar de grens met Polen begeven. Dat gebeurt in opdracht van president Volodimir Zelenski die gisteren de Poolse premier Donald Tusk vroeg om hetzelfde te doen met zijn ministersploeg. Tusk sloeg de uitnodiging af omdat hij geen behoefte heeft aan wat hij 'een symbolische daad' noemde. De Oekraïense ministers hebben vandaag tevergeefs gewacht op hun Poolse ambtgenoten, aldus premier Sjmihal aan het begin van de avond.

Beide regeringen willen echter wel snel af van de problemen aan de Pools-Oekraïense grens waar boeren en vrachtwagenchauffeurs het vrachtverkeer blokkeren. Vandaag lieten boeren raapzaad uit een treinwagon lopen. Eerder gebeurde dat al met graan. Eerst uit een Oekraïense vrachtwagen, later uit een treinwagon.

De boeren en vrachtwagenchauffeurs zijn boos omdat hun Oekraïense collega's van de Europese Unie zonder beperkingen de Europese markt op mogen. Ze vinden het oneerlijke concurrentie. Daar komt nog bij dat zich onder de boeren pro-Russische activisten bevinden. Een van hen hing eerder deze week zelfs een spandoek aan een tractor met de oproep aan Poetin om Oekraïne en Brussel 'tot de orde' te roepen. 

Oekraïense vrachtwagenchauffeurs hielden eerder deze week Poolse chauffeurs tegen die Oekraïne in wilden rijden en vanmorgen brachten Oekraïense boeren door het Russische oorlogsgeweld vernielde landbouwvoertuigen naar de grens om te laten zien onder welke gevaarlijke omstandigheden zij hun werk moeten doen. Aan Poolse zijde loeide vanmiddag een sirene van het luchtalarm als reactie.

Oleksandr Koebrakov, de Oekraïense minister van Infrastructuur, zegt intussen dat gewerkt wordt aan oplossingen. Zo gaan landbouwproducten in containers per schip over de Donau naar de Roemeense havens Galati en Constance en naar het Duitse Regensburg. Ook wordt het railvervoer uitgebreid en wordt de capaciteit van drie grensovergangen vergroot, met name de grensovergang bij de stad Oezjhorod naar Slowakije.

Bron: Oekrajinska Pravda, foto: Denis Sjmihal op Telegram

'Kinderen leven in schrijnende omstandigheden'

Hulporganisatie Save the Children schat dat er in Oekraïne gemiddeld per dag 42 mensen gedood worden of gewond raken, onder wie ook kinderen, door de oorlog met Rusland. Toch keert een deel van de vluchtelingen terug, soms ook naar de regio's in de buurt van het front, zoals bij Dnipro of Odesa.

Volgens de organisatie is de situatie op sommige plekken nog steeds schrijnend. 'Ouders zijn grote delen van het jaar werkloos, scholen functioneren niet in alle dorpen en veel kinderen durven nauwelijks buiten te spelen.' Ook is kritieke infrastructuur, zoals elektriciteit of stromend water, beschadigd en liggen er in die gebieden nog onontplofte landmijnen en granaten.

Sonia Khush, directeur van Save the Children in Oekraïne: 'Kinderen in Oekraïne hebben twee lange jaren van geweld en vernietiging doorstaan. Veel gezinnen werden gedwongen om hun huizen te verlaten op zoek naar veiligheid, en kozen er nu voor om terug te keren zodra dat mogelijk was. Voor hen is geen enkele plek hetzelfde als hun thuis en we moeten hun wil respecteren om daar te zijn waar ze thuishoren. De oorlog gaat nu het derde jaar in en onze hulp verschuift naar wederopbouw en herstel, zodat gezinnen de middelen hebben om hun leven weer op de rails te krijgen en kinderen kind kunnen zijn - samen met hun vrienden leren, spelen en lachen - ondanks de wreedheden om hen heen.'

Tot op de dag van vandaag zijn 6,3 miljoen mensen uit Oekraïne vluchteling in het buitenland en zijn 3,7 miljoen mensen ontheemd in het land zelf. De verarming onder de 'blijvers' is vervijfvoudigd. Van de mensen die in Oekraïne verblijven zijn er 14,6 miljoen (waarvan 2,9 miljoen kinderen) die afhankelijk zijn van hulp. 

Save the Children roept alle strijdende partijen in Oekraïne op om burgers te beschermen en te stoppen met het gebruik van explosieve wapens in bevolkte gebieden. Er moet volledige en ongehinderde humanitaire toegang zijn tot families die in een crisis terecht zijn gekomen, inclusief die in oorlogsgebieden.  

Sinds 24 februari 2022 heeft de hulporganisatie in Oekraïne ongeveer 754.000 kinderen bereikt. Hulp bestaat o.a. uit het verstrekken van geld, voedsel, schoon water en hygiëneartikelen. Gespecialiseerde teams leveren ook sociale en recreatieve diensten via kindvriendelijke ruimtes en helpen kinderen toegang te krijgen tot veilig, inclusief kwaliteitsonderwijs. Bovendien werkt Save the Children samen met scholen en buurthuizen om geestelijke gezondheidszorg en mentale steun te bieden. Een campagne om kinderen te wijzen op wat ze kunnen doen om hun persoonlijke veiligheid te vergroten werd bijna 2 miljoen keer bekeken. Ook zijn er enkele schoolgebouwen gerenoveerd, zodat die over degelijke schuilplaatsen beschikken. 

Bron: Save the Children

Nederland sluit veiligheidsverdrag met Oekraïne

Nederland sluit binnenkort een veiligheidsovereenkomst met Oekraïne voor de komende tien jaar. Deze overeenkomst is een signaal van het kabinet dat Nederland Oekraïne voor langere tijd wil steunen. Nederland maakte op 12 juli vorig jaar bekend om, net als de G7, met Oekraïne afspraken te gaan maken over veiligheid, zogeheten veiligheidsarrangementen. Dit gebeurde tijdens de NAVO-top in Vilnius. Sindsdien is Nederland met Oekraïne in gesprek om hier invulling aan te geven. 

De veiligheidsovereenkomst bevat onder meer afspraken over militaire steun voor de middellange en lange termijn en de samenwerking voor het verstevigen van de defensie-industrie. Daarnaast gaan ze het over het vergroten van de (cyber-)weerbaarheid van Oekraïne en het versterken van de interoperabiliteit van het Oekraïense leger met de NAVO.

Minister Kajsa Ollongren: 'Oekraïne vecht niet alleen voor haar vrijheid en veiligheid, maar ook voor die van ons, voor heel Europa. Met de veiligheidsovereenkomst die wij als kabinet vandaag aankondigen maken wij met Oekraïne afspraken over de gezamenlijke vrijheid voor de komende tien jaar. Oekraïne moet ervan op aan kunnen dat zij niet alleen op de korte, maar ook de lange termijn op onze steun kan rekenen. Nederland steunt Oekraïne, samen met internationale partners, met de versterking van de IT-infrastructuur en traint Oekraïens defensiepersoneel op meerdere terreinen. Met deze veiligheidsovereenkomst geeft Nederland ook een sterk signaal af aan het Kremlin.'

Tot nu toe leverde Nederland ruim 2,8 miljard euro aan militaire steun, meldt het kabinet vandaag ook in een brief aan de Tweede Kamer. Die steun bestaat uit financiële bijdragen aan internationale fondsen, zoals het International Fund for Ukraine. Maar ook uit de levering van wapens, munitie en materieel direct aan Oekraïne (vanuit eigen voorraad en samen met de industrie). Daarnaast bestaat de steun uit leveringen samen met diverse coalities van partnerlanden. Dat gebeurt in nauw overleg met Oekraïne en bondgenoten.

Bron: Defensie.nl