'Ik heb Trump gezegd dat Poetin een leugenaar is'

De Oekraïense president Volodimir Zelenski herhaalde gisteren op de Veiligheidsconferentie van München nog maar eens dat Vladimir Poetin er niet op uit is om de oorlog te beëindigen. Hij wil slechts tijd winnen om zijn leger weer op te bouwen in de aanloop naar een volgende aanval. 

De Amerikaanse president Donald Trump denkt daar anders over. 'Hij zei tegen mij dat Poetin een oplossing wil, maar ik heb hem gewaarschuwd dat Poetin een leugenaar is. Je kunt hem niet vertrouwen. Ik hoop dat je hem onder druk gaat zetten, want ik vertrouw hem niet.'

Ook legde Zelenski Trump uit dat die weliswaar risicoloos met Poetin kan overleggen, want voor de Verenigde Staten zijn daar geen risico's aan verbonden. Dat is anders voor de rest van de wereld en Oekraïne in het bijzonder. 'Omdat wij veel meer gevaar lopen dan de VS en de andere grote spelers op het wereldtoneel.'

Het is inmiddels niet gebleven bij dat ene telefoongesprek op die 'zwarte' woensdag. Er zouden meerdere gesprekken tussen Zelenski en Trump zijn geweest. Met telkens dezelfde boodschap van de Oekraïense president: 'Er moeten geen besluiten worden genomen buiten Oekraïne om. Dat is een principekwestie voor ons volk, voor onze natie.'

Bron: European Pravda

Von der Leyen: 'Oekraïne moet sneller bij de EU'

Oekraïne moet wat EU-voorzitter Ursula von der Leyen betreft sneller kunnen toetreden tot de Europese Unie en EU-lidstaten moeten meer aan defensie kunnen uitgeven. Dat heeft ze gezegd op de internationale veiligheidsconferentie in München.

Ze wil de hogere defensie-uitgaven mogelijk maken door een speciale clausule in de Europese schuldenregels te activeren. "Dit zal de lidstaten in staat stellen hun defensie-uitgaven aanzienlijk te verhogen", zei ze. De zogenoemde algemene ontsnappingsclausule staat EU-landen toe tijdelijk af te wijken van hun begrotingsplannen.

De plannen van Von der Leyen komen in een tijd van toenemende spanningen met Rusland en de aankondiging van de VS dat het in de toekomst minder wil opdraaien voor de veiligheid van Europa.
Daarnaast vindt de Amerikaanse president Donald Trump dat de lidstaten van de alliantie in de toekomst ten minste 5 procent van hun bruto binnenlands product moeten uitgeven aan defensie. Voor veel andere landen betekent dit dat zij hun defensie-uitgaven meer dan moeten verdubbelen.

Bron: NOS, foto: European Newsroom

Het ultimatum van Vladimir Poetin voor Oekraïne

Met de onderhandelingen in zicht is het goed om nog maar eens de uitgangspunten van de Russische president Vladimir Poetin voor 'onderhandelingen' op te noemen:

• Oekraïne mag nooit en te nimmer deel uitmaken van de NAVO, het lidmaatschap van de Europese Unie is bespreekbaar.
• Oekraïne moet zich voortaan neutraal opstellen en het leger terug brengen tot maximaal 50.000 soldaten.
• De Oekraïense regering moet weg, in het bijzonder natuurlijk president Volodimir Zelenski. Poetin twijfelt openlijk aan de legitimiteit van Zelenski als president, aangezien hij zijn ambtstermijn al driekwart jaar heeft overschreden.
• De annexatie door Rusland van de provincies Donetsk, Loehansk, Zaporizja en Cherson moet worden geaccepteerd, en dan gaat het niet alleen om de momenteel bezette delen van deze vier provincies, maar om die provincies in het geheel. Ook de annexatie van de Krim moet als een feit worden gezien. 
• De economische sancties tegen Rusland moeten van tafel.

Oekraïne noemt het terecht een ultimatum. Of Oekraïne lid wordt van de NAVO is niet aan Rusland, maar aan de lidstaten van het militaire bondgenootschap. En natuurlijk aan Oekraïne zelf die het streven om deel te gaan uitmaken van de NAVO in de grondwet heeft opgenomen.

Het terugbrengen van het leger naar maximaal 50.000 soldaten betekent dat Oekraïne weerloos is tegen een volgende Russische aanval. Veiligheidsgaranties van de Verenigde Staten of van de NAVO bieden waarschijnlijk weinig soelaas. Het is nog maar de vraag of artikel 5 van het handvest van de NAVO wordt geactiveerd bij een volgende Russische invasie. Dat geldt trouwens ook voor de Baltische Staten. De lakse houding van het Westen ten tijde van de bezetting en annexatie van de Krim doet het ergste vrezen.

Dan de legitimiteit van Zelenski als president. Inderdaad, zijn ambtstermijn liep afgelopen mei al af. Daar staat tegenover dat de Oekraïense grondwet verkiezingen in oorlogstijd (de staat van beleg) verbiedt. Dat Zelenski's populariteit is gedaald van 90 procent in het voorjaar van 2022 naar 52 procent nu doet daar niets aan af. De Amerikaanse president Donald Trump plaatst daar nu vraagtekens bij en speelt daarmee Poetin in de kaart. 

Het afstaan van de vier Oekraïense provincies aan Rusland is een beloning voor agressie, iets wat de rest van de wereld nooit mag toestaan. Het opent immers de weg voor andere boevenstaten om ongestraft een ander land binnen te vallen en te annexeren. Denk daarbij aan Taiwan. Het kan bij onderhandelingen wel een discussiepunt zijn, want Oekraïne heeft een deel van de Russische provincie Koersk in handen. Wellicht valt er (deels) te ruilen.

Rusland zit erg in z'n maag met de sancties die de economie schaden. Ook dit kan een ruilmiddel zijn bij onderhandelingen over een vredesakkoord.

Koepel over kernreactor Tsjernobyl verwijderd

De Oekraïense minister van Binnenlandse Zaken Ihor Klimenko zegt dat de koepel over de vierde reactor van de kerncentrale in Tsjernobyl is verwijderd om te bekijken hoe groot de schade is na de Russische droneaanval van afgelopen nacht. 

De drone van Iraanse makelij sloeg een gat in de sarcofaag die de in 1986 vernielde kernreactor afschermt en er ontstond brand. Het verwijderen van deze koepel is nodig om te controleren of er smeulend vuur aanwezig is. Daarbij worden ervaren bergbeklimmers onder de reddingswerkers ingezet.

Volgens Klimenko is niemand gewond geraakt en is ook de vrijkomende radioactieve straling binnen de toegestane limiet. De staatsveiligheidsdienst SBOe heeft de restanten van de drone inmiddels veiliggesteld.

Bron: Oekrajinska Pravda, foto motorblok drone: Staatsnooddienst

'Europese landen door VS betrokken, niet de EU'

De Europese Unie als samenwerkingsverband zal door de Verenigde Staten niet worden betrokken bij de vredesonderhandelingen tussen Oekraïne en Rusland, verwacht minister Veldkamp van Buitenlandse Zaken. 'Ik denk dat de VS meer in NAVO-termen of aan Europese landen denkt', zei Veldkamp voorafgaand aan de ministerraad.

De afgelopen maanden is er in Europese hoofdsteden in verschillende groepjes met elkaar, de VS en Oekraïne overlegd over de koers, zegt Veldkamp. Hij wil niet zeggen via welke landen die contacten verlopen
. 'We willen niet de kaarten op tafel leggen waar Poetin ook naar kan kijken.' Het is belangrijk dat de Europese landen contact houden met de VS en eenheid uitstralen, zei ook defensieminister Brekelmans. Ook hij wil de Russen niet wijzer maken dan ze zijn. 'We moeten niet elke stap en elke gedachte die we hebben communiceren.'

Er is de afgelopen dagen veel gesproken over robuuste veiligheidsgaranties bij de NAVO, zei Brekelmans. Wat dat betekent voor Nederland, en of Nederland gaat meedoen aan een eventuele permanente vredesmacht in Oekraïne, wil hij nog niet kwijt. 'We moeten op voorhand geen dingen uitsluiten, het is nog te vroeg om daar iets concreets over te zeggen.'

Dat heeft ook te maken met de omvang van Oekraïne, legt Brekelmans uit. Oekraïne is groot en als je daar iets wilt betekenen heeft dat de nodige implicaties. 'Er is haast bij, maar er is ook tijd nodig om het te bespreken als Europese landen onderling en met de VS.'

Bron: NOS, foto Brekelmans in Kyiv: website president Oekraïne

Washington krabbelt terug, 'alles ligt nog op tafel'

Kennelijk geschrokken van z'n eigen woorden krabbelt de Amerikaanse minister van Defensie inmiddels terug. Dat Oekraïne geen lid mag worden van de NAVO betekent volgens Pete Hegseth niet dat dit nooit het geval zal zijn. Wat hij er woensdag over zei, weerspiegelt in zijn ogen de 'realiteit' van het moment en er is geen sprake van een 'rode lijn' die niet overschreden mag worden. 'Niemand zegt dat dit over pakweg 25 jaar nog niet mogelijk is. Maar het is goed dat het gezegd is.'

Dat Oekraïne grondgebied aan Rusland moet afstaan bij een vredesakkoord ligt Hegseth voor de hand. 'Het is slechts een constatering dat, als je een akkoord wilt bereiken, als je een staakt-het-vuren wilt, dat het niet realistisch is om te verwachten dat de situatie van voor 2014 terugkeert', zegt de minister in een interview met Breitbart News. 

Breitbart News meldt dat Hegseth ook heeft gezegd dat hij niet uitsluit dat de Verenigde Staten kernwapens aan Oekraïne leveren, maar dat die beslissing uiteindelijk bij de president ligt. In de tekst van het interview is die opmerking evenwel niet terug te vinden.

Uit een verklaring van John Coale, door Trump aangesteld als assistent van de speciale gezant voor de oorlog in Oekraïne, blijkt dat ze in Washington in verwarring zijn geraakt. Coale zei tegen journalisten dat het NAVO-lidmaatschap voor Oekraïne 'nog altijd op tafel ligt'. Datzelfde zou gelden voor het terugkrijgen van de door Rusland bezette gebieden.

Inmiddels heeft ook de speciale gezant voor de oorlog Keith Kellogg van zich laten horen. Hij wijst er in een interview met Fox News vanmorgen op dat het afstaan van grondgebied aan Rusland niet meteen inhoudt dat daarmee de annexatie wordt erkend door zowel Oekraïne als de Verenigde Staten.

Bronnen: European Pravda, Reuters

Russische drone slaat gat in koepel Tsjernobyl

Een Russische aanvalsdrone heeft de kernreactor in Tsjernobyl aangevallen. Dat tonen beelden aan die de Oekraïense president Volodimir Zelenski deelde op Facebook. De drone trof de sarcofaag rondom de reactor, die ervoor moet zorgen dat de straling niet de reactor kan verlaten. Op de beelden is schade te zien op de plek waar de drone de koepel trof. De internationale atoomwaakhond IAEA bevestigt dat er een explosie was, gevolgd door brand.

Volgens de Oekraïense president had de drone zeer explosief materiaal. Zelenski deelde ook beelden waarop de inslag te zien is. Op het moment dat de drone de koepel treft, is er een flinke explosie te zien. Daarop ontstond er een brand die inmiddels al is geblust, meldt Zelenski. 'De stralingsniveaus zijn nog niet gestegen en worden voortdurend gecontroleerd. Volgens de eerste beoordelingen is de schade aan de beschermlaag aanzienlijk.' De beelden tonen aan dat de drone door de koepel is gekomen, waardoor er nu een groot gapend gat in de beschermingslaag zit. 

De koepel werd in 2016 geplaatst om de straling van de kernreactor tegen te houden. Zelensky herinnert eraan dat die laag is geplaatst dankzij de hulp van allerlei landen wereldwijd, waaronder Europese landen en de Verenigde Staten. 'Het enige land ter wereld dat dergelijke doelen aanvalt, kerncentrales bezet en oorlog voert zonder zich te bekommeren om de gevolgen, is het Rusland van vandaag. Dit is een terroristische bedreiging voor de hele wereld.'

Er zijn al honderden, zo niet duizenden van zulke aanvalsdrones vanuit Wit-Rusland over Tsjernobyl naar Oekraïne gegaan. Het is dan ook een wonder dat dit tot aan afgelopen nacht altijd goed is gegaan.

Bron: BNR Nieuwsradio, foto: IAEA/X