Oekraïne stijgt fors op wereldranglijst persvrijheid

Ondanks dat het land al vijftien maanden in oorlog is, is Oekraïne 27 plaatsen gestegen op de jaarlijkse wereldranglijst voor de persvrijheid. Oekraïne staat nu 79e, doordat de nieuwsmedia goed functioneren en de invloed van de oligarchen op journalisten is afgenomen. 

Oekraïne heeft volgens de journalistenorganisatie Reporters Sans Frontières wel een onveilige werksituatie voor journalisten, maar dat is vooral door toedoen van de Russen die delen van het land bezet houden en weinig op hebben met journalisten. 

Rusland zelf zakte van de 155e naar de 164e plek op de ranglijst, in goed gezelschap van Noord-Korea (180e) en China (179e). Nederland staat op de zesde plek in de wereldranglijst die wordt aangevoerd door Noorwegen. 

Bron: Ukrajinska Pravda

'Damdoorbraak brengt kerncentrale in gevaar'

Rusland waarschuwt voor een damdoorbraak als gevolg van een te hoge waterstand in het Kachovka reservoir, waarRusland waarschuwt dat de Kachovkadam op het punt staat door te breken vanwege de hoge waterstand van de rivier Dnipro. Dat kan weer leiden tot een overstroming bij de kerncentrale van Zaporizja, met alle risico's van dien. 

'Zo'n doorbraak betekent een risico voor zowel de kerncentrale als de nabijgelegen stad Enerhodar', meldt een woordvoerder van Rosenergoatom aan het staatspersbureau TASS. Het Russische bedrijf heeft het beheer van de kerncentrale overgenomen van het Oekraïense Oekrenerhoatom.

'Ae elektriciteitsvoorziening van de pompen die voor koeling van de reactoren zorgen onder water komt, dan komt het functioneren van de kerncentrale in gevaar, met alle risico's van dien.' Van Oekraïense zijde wordt deze waarschuwing 'nucleaire afpersing' genoemd. Eerder deze week zei de internationale atoomwaakhond IAEA dat de Russen explosieven hebben aangebracht in reactor 4 van de kerncentrale.

De Kachovkadam ligt bij Nova Kachovka, op de zuidelijke oever van de Dnipro in de provincie Cherson. De Russen houden de stad bezet en hebben al eerder gedreigd met het opblazen van de stuwdam als het Oekraïense leger de Dnipro oversteekt. Het stuwmeer is 240 kilometer lang en maximaal 23 kilometer breed. Met het stuwmeer wordt niet alleen elektriciteit opgewekt, maar levert ook het koelwater voor de kerncentrale.

De kerncentrale van Zaporizja is met zes reactoren de grootste van Europa. De Russen houden de centrale al sinds maart vorig jaar bezet. Ze komen geregeld met dreigementen. Afgelopen zomer waarschuwde de commandant van de Russen dat hij de kerncentrale zou opblazen als het Oekraïense leger die gewapenderhand terug zou willen nemen. Eind oktober was er inderdaad een poging om de kerncentrale te heroveren, maar die mislukte. 

Er ontstaan geregeld gevaarlijke situaties als over en weer geschoten worden in het gebied. Pogingen van de IAEA om een veiligheidszone rond de kerncentrale te krijgen zijn tot op heden mislukt.

Bron: Ukrajinska Pravda

Luchtafweer schakelt eigen drone uit boven Kyiv

De Oekraïense luchtafweer heeft gisteravond een eigen drone neergehaald boven het centrum van de hoofdstad Kyiv. Het ging om een Bayraktar TB2 drone die niet meer onder controle was en daarom maar werd neergeschoten om erger te voorkomen. Volgens de luchtmacht ging het om een technisch mankement. 'Jammer, maar het slechts materieel, en zoiets kan gebeuren.'

De drone vloog onder meer over het Onafhankelijkheidsplein (Majdan) en maakte rare bewegingen, waaronder een looping. Het duurde twintig minuten voordat de drone onschadelijk was gemaakt, er waren meerdere afweerraketten voor nodig. Brokstukken veroorzaakten kortstondig brand op de begane grond van een winkelcentrum in de wijk Solomjanski.

In de nacht van woensdag op donderdag werden twaalf Russische drones uit de lucht geschoten in de nabijheid van de hoofdstad. 

Bron: Ukrajinska Pravda

ISW ziet droneaanval Kremlin als 'valse vlag'

Het Institute for the Study of War (ISW) veronderstelt dat de aanval met twee drones op het Kremlin door de Russen zelf in scene is gezet om de eigen bevolking weer warm te maken voor de 'speciale militaire operatie' in Oekraïne. 'Er zijn meerdere indicaties', aldus het ISW. Zo hebben de Russen de laatste tijd veel werk gemakt van de luchtverdediging, ook in Moskou. 'Daarom is het zeer onwaarschijnlijk dat twee drones door diverse lagen van de luchtverdediging heen konden komen om vervolgens boven het Kremlin op zo'n manier uit de lucht te worden geschoten dat dit spectaculaire camerabeelden heeft opgeleverd.'

Vanuit het Kremlin kwam meteen een gecoördineerde reactie op het incident op gang en ook dat wijst erop dat het in scene is gezet. Het is natuurlijk beschamend voor de Russen dat hun luchtverdediging heeft gefaald, maar de politieke winst telde volgens het ISW kennelijk zwaarder. Doorgaans blijft een snelle reactie uit als de Russen verrast worden, aldus de analisten van het ISW. 

Een snelle reactie kwam wel van de nationalistische militaire bloggers in Rusland die meteen harde maatregelen tegen Oekraïne eisten. 'Het Kremlin zou weleens van plan kunnen zijn om meer 'valse vlag' operaties uit te voeren met het oog op het verwachte Oekraïense tegenoffensief. Het ISW noemt daarbij de waarschuwing van het Oekraïense Verzetscentrum dat dinsdag waarschuwde dat Russische soldaten in de provincies Brjansk en Koersk Oekraïense uniformen hebben gekregen voor een misleidende operatie in de grensstreek.  

Bron: Interfax

Hoekstra vindt bezoek van Zelenski wél gepast

Het bezoek van de Oekraïense president Volodimir Zelenski en de Nationale Dodenherdenking zijn twee dingen die uitstekend vandaag kunnen, dat zegt minister Wopke Hoekstra van Buitenlandse Zaken. 'Vanavond staan we stil bij iedereen die gevallen is in en na de Tweede Wereldoorlog, dat hoort ook zo', aldus Hoekstra bij congrescentrum World Forum in Den Haag. 

'Daarnaast vind ik het volstrekt logisch om een land dat in doodsnood verkeert ook de helpende hand te bieden en Zelenski ontvangen.' Hoekstra denkt dat iedereen in Nederland begrijpt 'dat die twee dingen hand in hand kunnen en misschien wel moeten gaan'.

Op sociale media is grote verontwaardiging over een bericht op Twitter van Tweede Kamerlid Caroline van der Plas van BoerBurgerBeweging (BBB) dat zij het bezoek van Zelenski op 4 mei 'niet gepast' vindt. 'Alle aandacht moet op 4 mei uitgaan naar de NL slachtoffers van oorlogen en de slachtoffers van de Holocaust'. Van der Plas was daarom vanmorgen niet aanwezig bij het bezoek van de Oekraïense president aan de Eerste Kamer. Ook PVV-leider Geert Wilders en Wybren Haga van BVNL schitterden door afwezigheid. 

Bronnen: AD, Twitter; foto WNL

Schade in Kyiv en Odesa door droneaanvallen

'Voor het Kremlin'.

Zowel in Kyiv als in Odesa is schade aangericht door Russische drones. In de hoofdstad ging het om brokstukken van drones die door de Oekraïense luchtafweer uit de lucht werden geschoten. Die kwamen neer op huizen, wegen en auto's in drie woonwijken. In Odesa raakten drie drones een internaat, waar korte tijd brand woedde. 

De Russen stuurden in totaal 24 drones richting Oekraïne. Daarvan werden er 18 voortijdig onschadelijk gemaakt. Op de drones stond volgens de Oekraïense luchtmacht met de hand 'Voor Moskou' en 'Voor het Kremlin' geschreven, kennelijk een verwijzing naar de vermeende Oekraïense droneaanvallen op het Kremlin een nacht eerder.

Bron: Ukrajinska Pravda

Zelenski bezoekt het Internationaal Strafhof

De Oekraïense president Volodimir Zelenski brengt vandaag een bezoek aan Den Haag. Hij houdt rond 11.00 uur een toespraak en brengt een bezoek aan het Internationaal Strafhof waar onderzoek wordt gedaan naar misdaden die zouden zijn gepleegd in de oorlog in Oekraïne.  De titel van de toespraak van Zelenski is al bekend: Geen vrede zonder gerechtigheid voor Oekraïne. Bij de toespraak zal ook minister van Buitenlandse Zaken Hoekstra aanwezig zijn. 

Ingewijden melden aan persbureau ANP dat de president ook een ontmoeting heeft met premier Rutte en minister Ollongren van Defensie. Rutte ontmoette de Oekraïense leider al eerder in Brussel en in Kyiv.

Zelenski kwam gisteravond met het Nederlandse regeringsvliegtuig aan in Nederland nadat hij eerder op de dag Finland had bezocht. Het is de eerste keer dat Zelenski als staatshoofd Nederland bezoekt. Wel sprak hij via een videoverbinding al eerder de Tweede Kamer toe. Tweede Kamerleden melden dat ook een ontmoeting met leden van de Eerste en Tweede Kamer op de planning staat.

Of de president ook om 20.00 uur ergens een Dodenherdenking zal bijwonen of dat hij dan Nederland alweer verlaten heeft, is onbekend. Ook de plekken die hij bezoekt worden (behalve het Strafhof) tot nu toe officieel geheim gehouden. Wel is er sinds gisteren meer beveiliging rond het Catshuis en het Marriott hotel in Den Haag.

Bron: NOS