Rusland brengt de oorlog naar Navo-kustwateren

Droneaanvallen voor de kust van Bulgarije en Roemenië zijn inmiddels eerder regel dan uitzondering. De escalatie van Russische aanvallen in Navo-wateren roept de vraag op of er nog wel sprake is van een hybride oorlog tussen Rusland en de Navo. Zeker zeven opvarenden raakten vorige week gewond toen twee tankers voor de Roemeense kust in de Zwarte Zee in rook opgingen na een aanval met drones. 

Het was de zesde aanval op schepen in de territoriale wateren van de Navo-lidstaten Roemenië en Bulgarije in tien dagen tijd. Bij die aanvallen zijn zeker 23 mensen vermist geraakt of om het leven gekomen. Daarmee ontwikkelt de Zwarte Zee zich meer en meer tot een van de gevaarlijkste maritieme gebieden ter wereld - dodelijker zelfs dan de Straat van Hormuz bij Iran.

De spanningen voor de Navo-kust zijn voor het militaire bondgenootschap reden genoeg om extra vliegtuigen en drones richting de Zwarte Zee te sturen. Brussel linkt de aanvallen officieel nog niet aan het Kremlin, maar de meeste deskundigen zijn er wel over uit dat Rusland er zeer waarschijnlijk achter zit. Moskou zelf ontkent iedere betrokkenheid.

Mocht het inderdaad zo zijn dat Rusland achter de aanvallen zit, dan is het de vraag of de NAVO nog in een hybride conflict verwikkeld is of dat we die fase al voorbij zijn, zegt inlichtingenexpert Hugo Vijver.
In een hybride oorlog is er geen sprake van direct militair conflict, maar van sabotageacties zoals desinformatie, cyberaanvallen en aanslagen die worden gepleegd door derden. Op het moment dat Russische aanvallen doden op Navo-grondgebied veroorzaken, is het maar de vraag of je de definitie nog verder kunt oprekken.

Bron: NU.nl, foto: MAPN/Ministerie van Defensie Roemenië

Toenadering beloofd, maar aanvallen gaan door

Bij Russische aanvallen op Oekraïne zijn vannacht een dode en meerdere gewonden gevallen. Het geweld blijft dus aanhouden ondanks Russische toezeggingen onderhandelingen te overwegen. In de hoofdstad Kyiv ging het luchtalarm gistermiddag al af terwijl in Moskou nog naar buiten moest komen wat de Amerikaanse gezant Steve Witkoff die dag had besproken met het Kremlin. Ook vannacht gingen de aanvallen op de Oekraïense hoofdstad door.

Gistermiddag raakten er al zes mensen gewond, vannacht kwamen daar nog vijftien anderen bij. Onder de gewonden zijn volgens burgemeester Vitali Klytsjko twee kinderen. Klytsjko zegt dat onder meer de Zuidbrug weer bestookt, een belangrijke verkeersader over de Dnipro. Daarnaast werden een ambulancepost en zes ambulances geraakt. In de stad Charkiv kwam een vrouw om het leven bij Russische aanvallen, volgens de plaatselijke autoriteiten. Ook raakten daar vier mensen gewond.

Oekraïne voerde volgens de burgemeester van Moskou ook een grote droneaanval uit op de Russische hoofdstad. Hij zei dat de meeste van de ruim 600 drones waren neergehaald, maar dat er toch twee mensen gewond zijn geraakt.

Daarmee lijkt het oorlogsgeweld onverminderd door te gaan, hoewel de Amerikaanse president Donald Trump gisteren nog zei dat vrede 'nog nooit zo dichtbij' is geweest door de shuttlediplomatie van zijn gezant Witkoff. Die vloog gisteren naar Oslo voor gesprekken met Zelensky en zijn Europese bondgenoten en reisde gisteren door naar Sint-Petersburg om de uitkomst te bespreken met Vladimir Poetin.

Het Kremlin liet Witkoff weten 'in principe' bereid te zijn tot gesprekken met de VS en Oekraïne. Als het daadwerkelijk tot een dergelijk trilateraal overleg komt, dan gaat het niet om vredesonderhandelingen op het hoogste niveau, maar om voorbereidende gesprekken over de voorwaarden daarvoor. Tegelijkertijd temperde een Kremlin-woordvoerder de verwachtingen door te zeggen dat de Oslo-voorstellen 'nauwelijks echte waarde hebben om de Oekraïne-crisis op te lossen'.

Bron: NOS, foto Kyiv: Nooddiensten

Niks 'constructieve gesprekken', eisen blijven

De Europese tour van Steve Witkoff zit er bijna weer op. Voordat van alle kanten weer wordt geroepen dat er 'constructieve gesprekken' zijn gevoerd toch maar weer eens op een rijtje wat Rusland wil:

● Oekraïne en het Westen moeten de Russische annexatie van de Krim en de Oekraïense oblasten Zaporizja, Cherson, Donetsk en Loehansk officieel erkennen, ook al heeft Rusland slechts delen van Zaporizja, Cherson en Donetsk daadwerkelijk bezet.

● Oekraïne moet het leger terugbrengen tot maximaal 800.000 militairen. Deze eis stamt al uit het voorjaar van 2022 toen Rusland Oekraïne bijna op de knieën had.

● De sancties moeten worden opgeheven, liefst alle sancties.

● Pas als er na verkiezingen een 'legitieme regering' zit in Kyiv. Wat het Kremlin de kans biedt om een marionet aan de macht te brengen in Oekraïne.

● Voor het Kremlin is het onder Russische controle brengen van Oekraïne slechts een eerste stap. Daarna wil het Kremlin bereiken dat de Navo terug gaat naar de omvang die het militaire bondgenootschap in mei 1997 had, dus voordat de landen uit Midden- en Oost-Europa er deel van gingen uitmaken. Dit werd in december 2021 al op tafel gelegd door Rusland. Daarna volgt herstel van het aloude Warschaupact, waarbij landen in de Russische invloedssfeer in naam zelfstandig zijn, maar feitelijk afhankelijk van Rusland.

●Als het Westen de Russische voorwaarden van nu eenmaal accepteert, dan zullen er meer eisen komen. De formule die het Kremlin hanteert, is simpel: wat van mij is, is van mij, en wat van jou is daar kunnen we over onderhandelen.

Bron: uit het boek 'Time to win the war' van Boris Bondarev, voormalig adviseur van de Russische ambassadeur bij de Verenigde Naties

Poetin praat Witkoff bij over de 'werkelijke situatie'

Vladimir Poetin heeft de Amerikaanse gezant Steve Witkoff vanmiddag bijgepraat over 'de werkelijke situatie' aan het front aan het front. Dat zei Poetin's adviseur Joeri Oesjakov na afloop van het drie uur durende overleg. Die 'werkelijke situatie' zal zeker niet gelijk zijn aan het oordeel van het toonaangevende Institute for the Study of  War (ISW), namelijk dat Oekraïne overal langs de frontlijn al sinds eind vorig jaar het initiatief in handen heeft.

Het ISW constateert dat Oekraïne in de afgelopen negen maanden veel terrein heeft teruggewonnen en dat Poetin tot nu toe geen enkele van zijn voornemens heeft waar kunnen maken. Hij heeft Oekraïne, het Oekraïense leger niet op de knieën weten te krijgen. En, meldt het ISW, 'het lukt Rusland bij lange na niet om de rest van de Donbas, inclusief de fortengordel, in handen te krijgen'. 

Oesjakov kon ook melden dat Poetin bereid is om weer te gaan onderhandelen met de Verenigde Staten en Oekraïne, uiteraard in die volgorde. Het was volgens Oesjakov eigenlijk de bedoeling om de gesprekken meteen na de parlementsverkiezingen in Rusland te hervatten, maar Oekraïne zou dit plan hebben 'gedwarsboomd' door 'grootschalige' aanvallen te doen op Moskou en andere steden op de slotdag van de verkiezingen.

'Onze president zei tegen Steve Witkoff dat ij, in principe, bereid zijn om de gesprekken met drie partijen omstreeks 10 november te hervatten. 'Het gaat ons dan vooral om de zorgen die we hebben over het veiligheidssysteem voor Rusland en Oekraïne na de oorlog'. 

Meer dan dit is het niet. Er zijn geen concessies gedaan en ook wil Rusland op geen enkele manier meewerken aan een staakt-het-vuren. Eigenlijk is het alleen de VS die iets binnen heeft gehaald. De Amerikaan Stephen Hubbard is vandaag vrijgelaten. Hij werd eerder in Rusland tot twee jaar gevangenisstraf veroordeeld omdat deze 74-jarige (!) aan de kant van Oekraïne meegevochten zou hebben. Het bracht Witkoff er nota bene toe om Poetin 'menslievend' te noemen. 

Bronnen: RBC-Ukraine, Oekrajinska Pravda en The Kyiv Independent

EU wil dat SpaceX snelheid Starshield opvoert

SpaceX moet zijn satellietcommunicatie aan Oekraïne onmiddellijk herstellen, eist de Europese Commissie. 'Oekraïne heeft deze cruciale verbindingen nodig om soldaten in contact te houden, burgers te beschermen en drones aan te sturen die essentieel zijn voor de verdediging van hun grondgebied', aldus een woordvoerder van de Europese Commissie.

De berichten dat het bedrijf zijn satelliet-internetdienst Starlink heeft vertraagd 'zijn uiterst zorgwekkend en stroken niet met de wijze waarop het bedrijf deze diensten voorheen aanbood', voegde de woordvoerder daar aan toe.

De oorlog in Oekraïne heeft volgens hem laten zien dat de veiligheid van Europa afhankelijk is van de ruimtevaart. 'Op dat vlak moet Europa meer doen' zei de woordvoerder. De EU werkt aan een Europees alternatief voor Starlink. Het gaat om het Europese satelliet-communicatieprogramma IRIS², waarbij meer dan driehonderd satellieten worden ingezet.

Het is nog altijd onduidelijk wie de opdracht heeft gegeven om Starshield, de militaire versie van Starlink, af te knijpen voor het Oekraïense leger. SpaceX-eigenaar Elon Musk geeft 'iemand in het Witte Huis' de schuld, terwijl de Amerikaanse minister van Oorlog Pete Hegseth naar Musk verwijst. Starshield functioneert bij snelheden tot 160 kilometer per uur, terwijl de straal-aangedreven drones Geran-4 en Geran-5 van de Russen tot 500 kilometer per uur reiken. 

Bronnen: BNR Nieuwsradio en Oekrajinska Pravda

Zelensky wacht liever thuis verslag van Witkoff af

President Volodymyr Zelensky wil niet wachten in Oslo totdat de Amerikaanse gezant Steve Witkoff daar terugkeert na zijn bezoek aan de Russische president Vladimir Poetin in Sint-Petersburg. 'We moeten verder, terug naar Oekraïne. We zullen wel zien wat het gesprek oplevert', zei hij tegen het Poolse persbureau PAP. Het is wel duidelijk dat Zelensky weinig verwacht van het overleg met Poetin. De Noorse premier Jonas Gahr Støre heeft later vandaag wel een gesprek gepland met Witkoff.

Tegen de Amerikaanse tv-zender Fox New zei Zelensky bereid te zijn om de strijd met de Russen te bevriezen langs de huidige frontlijn. Hij noemde dat 'een realistische manier om de oorlog te beëindigen'. Tegelijkertijd vindt de Oekraïense president dat een wapenstilstand wel het minste is wat van Rusland verwacht mag worden. Als de strijd wordt gestaakt, dan is het tijd om met de VS en de Europese bondgenoten afspraken te maken over veiligheidsgaranties.

Bron: Interfax, foto: website president

'Capitulatie Oekraïne is ook ónze capitulatie'

Als Oekraïne volledig tegemoet komt aan de Russische eisen, dan capituleert niet alleen Oekraïne maar geldt dat voor alle bondgenoten. Dat zeit bondskanselier Friedrich Merz vanmorgen in een interview met de Deutsche Welle. Om er aan toe te voegen dat de Europese bondgenoten altijd bereid zijn om te onderhandelen met Rusland. 

'Onze steun aan Oekraïne is niet gedoeld om de oorlog onnodig te verlengen. Maar capitulatie, laat staan de onvoorwaardelijke overgave van Oekraïne, daar mag geen sprake van zijn.' Buitenlandchef Kaja Kallas van de Europese Commissie zei pas nog dat de onderhandelaars van de VS al anderhalf jaar pogingen doen om Oekraïne te laten capituleren voor de Russische eisen, maar dat ze daar niet in zijn geslaagd omdat Europa daar steeds voor is gaan liggen. President Volodymyr Zelensky bevestigt de Amerikaanse druk.

Merz ging ook in op de Russische desinformatie op sociale media en de hybride aanvallen waarmee Duitsland te maken heeft. Hij beschuldigde Moskou van 'een fundamentele aanval op de politieke situatie zoals die na de Koude Oorlog ontstond. 'Mijn grootste zorg is momenteel niet onze economie, niet de VS of China, maar de ontwrichtende invloed die Rusland op onze samenleving heeft.' 

De bondskanselier wees daarbij op de sabotageacties, de hybride aanvallen op telecommunicatiesystemen en op pogingen om Duitsland te destabiliseren. Dagelijks zijn er zulke aanvallen en de betekenis daarvan wordt volgens Merz nog altijd onderschat in Duitsland. 

Bron: European Pravda