Duda en Zelenski herdenken 'slachting Wolinië'

De Poolse president Andrzej Duda was vanmorgen in de Oekraïense stad Loetsk, waar hij samen met president Volodimir Zelenski de slachtoffers herdacht van wat de 'slachting van Wolinië' is gaan heten. Beide presidenten woonden de herdenking in de kathedraal van St. Pieter en Paulus. Het West-Oekraïense verzet doodde in het voorjaar en de zomer van 1943 tussen de 60.000 en 90.000 Polen. Bij wraakacties van Poolse kant kwamen tussen de 15.000 en 30.000 Oekraïners om het leven.

De Poolse steun voor Oekraïne onverminderd groot, zo blijkt uit een opiniepeiling die Polskie Radio liet doen door het onderzoeksbureau CBOS. Vijf jaar geleden kon slechts 29 procent van de Poolse bevolking sympathie voelen voor de Oekraïners die toen overigens al met honderdduizenden werkzaam waren in Polen. Na de Russische invasie in Oekraïne is dat gestegen naar 64 procent. Slechts 4 procent beschouwt de relatie tussen beide landen als slecht.

Bronnen: Ukrajinska Pravda, The Kyiv Independent

Kritiek op clustergranaten, maar: 'munitie raakt op'

President Joe Biden: 'Munitie Oekraïne raakt op.'

Het Amerikaanse besluit om clustermunitie te gaan leveren aan Oekraïne stuit op kritiek van bondgenoten en (hulp)organisaties. Het gebruik van de wapens is internationaal omstreden. Meer dan honderd landen hebben een verdrag ondertekend tegen het gebruik van clustermunitie.

President Joe Biden kondigde vrijdag aan dat de clustermunitie onderdeel is van een nieuw pakket aan wapensteun voor Oekraïne. Hij vond het een moeilijk besluit: "Het duurde even voordat ik overtuigd was", zei hij tegen CNN. Biden zegt dat hij het met bondgenoten heeft overlegd. 'De munitie van de Oekraïners raakt op.' Volgens de president zijn de clustergranaten nodig om oprukkende Russische tanks te stoppen. 

Wanneer clustermunitie ontploft, valt het uiteen in talloze kleinere explosieven. Deze fragmenten kunnen ook jaren later nog exploderen. Daarom vormen ze volgens mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch een groot risico voor inwoners van een getroffen gebied, die bijvoorbeeld terugkeren naar huis na de strijd.

Een Duitse regeringswoordvoerder zegt begrip te hebben voor de beslissing van de VS, maar benadrukt dat Duitsland niet van plan is clusterbommen te leveren aan Oekraïne. Spanje is kritischer op de VS. 'Nee tegen clustermunitie en ja tegen het legitiem verdedigen van Oekraïne, dus zonder clustergranaten', zegt de Spaanse defensieminister Margarita Robles.

De mensenrechtenafdeling van de Verenigde Naties zei vrijdag dat het gebruik van clustermunitie 'direct moet stoppen'. NAVO-chef Jens Stoltenberg zegt dat de NAVO geen standpunt inneemt en dat bondgenoten er zelf over moeten beslissen.

Het Verenigd Koninkrijk geeft na de VS de meeste militaire steun aan Oekraïne. De Britse premier Rishi Sunak zegt dat het Verenigd Koninkrijk in elk geval niet van plan is ook clustermunitie te leveren. 'We hebben een verdrag getekend dat het produceren en inzetten van clustermunitie verbiedt', zegt Sunak. 'We zullen Oekraïne blijven steunen, maar dat doen we met zware gevechtstanks en langeafstandswapens.'

De Verenigde Staten, Rusland en Oekraïne hebben het verdrag tegen het gebruiken van clustermunitie niet ondertekend. Rusland gebruikt clustermunitie in Oekraïne.

Bron: NOS

Aanvulling: 

Her en der wordt het woord 'clusterbommen gebruikt, maar het gaat hier om granaten die gerichter kunnen worden gebruikt dan bommen. De kans is daardoor kleiner dat burgers door clustermunitie. 

Zelenski brengt Azovstal-commandanten naar huis

Op de terugweg vanuit Turkije heeft president Volodimir Zelenski de vijf commandanten meegenomen die wekenlang de fabriek Azovstal in Marioepol verdedigden tegen de Russen. Na hun overgave werden ze naar Turkije gebracht waar ze tot het einde van de oorlog hadden moeten blijven. Maar na onderhandelingen met de Turkse regering is het gelukt om Denis Prokopenko, Svjatoslav Palamar, Serhi Volinski, Oleh Chomenko en Denis Shleha nu al naar huis te halen. 

Halverwege mei vorig jaar gaven de verdedigers van Azovstal zich over aan het Russische leger. In september konden 215 van hen terugkeren naar Oekraïne in het kader van een gevangenenruil, waarbij onder meer de pro-Russische oligarch Viktor Medvedtsjoek aan Rusland werd overgedragen. De vijf commandanten van het Azov-regiment gingen naar Turkije, waar ze opnieuw werden opgesloten in afwachting van het einde van de oorlog. Ze verbleven daar onder de persoonlijke garantie van de Turkse president Erdogan voor hun veiligheid.

De vijf commandanten hebben bij hun aankomst in Lviv gisteravond laat verklaard dat ze zeker weer mee gaan vechten tegen de Russische bezetters. 'Ik ben er ten diepste van overtuigd dat we de krachten moeten bundelen. Vanaf vandaag vechten we weer mee met het leger. Wij zullen ons steentje bijdragen. Ons leger heeft het initiatief genomen in de strijd en elke dag winnen we terrein, verslaan we onze vijand en bevrijden we bezette gebieden', aldus een strijdbare Denis Prokopenko.

President Zelenski en de teruggekeerde commandanten woonden rond middernacht een gebedsdienst bij die werd gehouden bij het monument in Lviv voor de beroemde Oekraïense schrijver-dichter Taras Sjevtsjenko. Op de 500e dag van de Russische invasie werden de slachtoffers van de oorlog herdacht. Premier Denis Sjmihal, Zelenski's stafchef Andri Jermak en burgemeester Andri Sadovi van Lviv waren hierbij ook aanwezig.

Bronnen: Ukrajinska Pravda, website president

Zelenski bezoekt herdenkingsdienst in Istanboel

De Oekraïense president Volodimir Zelenski heeft tijdens zijn bezoek aan Turkije een gebedsdienst in de St. Georgiuskathedraal in Istanboel bijgewoond voor de slachtoffers van de Russische invasie. De dienst werd geleid door oecumenisch patriarch Bartholomeus, de geestelijk leider van de orthodoxe kerken. Hij dankte de patriarch voor zijn niet aflatende steun voor Oekraïne en de Oekraïners. 

Zelenski sprak met Bartholomeus over zijn vredesplan dat uitgaat van het vertrek van de Russen uit de door hen bezette gebieden en van veiligheidsgaranties van de bondgenoten. Ook kwam het terugbrengen van de door de Russen ontvoerde Oekraïense kinderen aan de orde.

Het was patriarch Bartholomeus van Constantinopel die op 5 januari 2019 de Oekraïens-orthodoxe kerk als een zelfstandig kerkgenootschap erkende, los van de Russisch-orthodoxe kerk. 

Bron: Ukrajinska Pravda, foto: website president 

Oekraïne blijft initiatief houden bij Bachmoet

Zowel de Britse militaire inlichtingendiensten als de analisten van het Institute for the Study of War (ISW) zeggen dat het Oekraïense leger terrein blijft winnen ten noorden en zuiden van de door de Russen bezette stad Bachmoet. Bovendien heeft generaal Oleksandr Sirski, de commandant van de Oekraïense grondtroepen bevestigd dat het leger posities van de Russen heeft overgenomen. De Britten melden dat het Russische leger zich weinig strijdlustig toont en bovendien te kampen heeft met te weinig troepen bij Bachmoet. 

Een woordvoerder van de Oekraïense generale staf zegt dat enige successen zijn geboekt bij Klisjtsjivka, op zeven kilometer ten zuidwesten van Bachmoet, en dat het leger de aanvallen op Russische posities voortzet in het westen van de provincie Zaporizja langs de grens met de provincie Donetsk. Het Russische ministerie van Defensie zegt dat het Oekraïense leger aanvallen uitvoert langs de grens van de provincies Charkiv en Loehansk.

Bron: Ukrajinska Pravda

Erdogan: Oekraïne verdient lidmaatschap NAVO

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan is er voorstander van dat Oekraïne zich aansluit bij de NAVO. 'Oekraïne verdient zonder twijfel het NAVO-lidmaatschap', zei Erdogan na een ontmoeting met de Oekraïense president Volodimir Zelenski in Istanboel. De twee spraken elkaar in aanloop naar de NAVO-top volgende week in Litouwen, waar Zelenski naar verwachting ook bij aanwezig is. 

Het is een grote wens van de Oekraïense president om toe te treden tot het militaire bondgenootschap. De NAVO-lidstaten verschillen van mening over hoe ze daaraan tegemoet moeten komen. Litouwen en Polen willen bijvoorbeeld de belofte doen dat Oekraïne na het einde van de oorlog tegen Rusland wordt toegelaten. 

Andere landen, waaronder Duitsland, zijn daarover minder enthousiast. Zij wijzen erop dat bij toetreding tot de NAVO aan een aantal voorwaarden moet worden voldaan, bijvoorbeeld over de status van het leger. Ook de VS heeft de verwachtingen getemperd.

Bron: NOS, foto: website president Zelenski

Video: president Zelenski bezoekt Slangeneiland

Op de 500e dag sinds het begin van de Russische invasie heeft president Volodimir Zelenski beelden gedeeld van het bezoek dat hij bracht aan Slangeneiland. Dit eiland in de Zwarte Zee, op 35 kilometer van de kust, werd bekend doordat een Oekraïense grenswacht zijn middelvinger opstak en liet weten dat ze zijn rug op konden toen de commandanten van de Russische oorlogsschepen Vasili Bikov en Moskva de overgave van de grenswachten op het eiland verlangden. Het gebaar van de grenswacht op de eerste dag van de invasie werd  het symbool van het Oekraïense verzet. Er werd zelfs een speciale postzegel uitgebracht.

Slangeneiland werd bezet door de Russen en later terugveroverd door Oekraïne. Het bezoek van president Zelenski op de 500e dag van de oorlog is ook een symbool van het verzet tegen de Russische invasiemacht. Zelenski werd op zijn boottocht naar Slangeneiland vergezeld door onder meer Kirilo Boedanov, hoofd van de militaire inlichtingendiensten, en door zijn stafchef Andri Jermak.

Bronnen: YouTube, Ukrajinska Pravda