 |
| President Volodimir Zelenski en de fractieleiders in gesprek. |
Een 76 A4'tjes tellend verslag van het eerste gesprek dat president Volodimir Zelenski had met de fractieleiders in het parlement maakt duidelijk hoe ver hun meningen uiteen lopen. Het gesprek had plaats op dinsdag 21 mei, een dag na Zelenski's inauguratie en de aankondiging dat hij het parlement zou gaan ontbinden. De president wilde een akkoord sluiten over wijzigingen in de Kieswet en samen met de fractieleiders een datum vaststellen voor vervroegde verkiezingen.
Na afloop van het drie uur durende gesprek werd meegedeeld dat ze het eens waren geworden: het parlement zou voor de wijzigingen in de Kieswet stemmen, zodat de verkiezingen eerlijker gaan verlopen. Een dag later bleek er geen meerderheid voor te zijn. Zelenski besloot daarop zelf maar zondag 21 juli aan te wijzen als verkiezingsdag. Zelenski's vuurdoop werd een koud bad.
Uit het verslag blijkt dat de fracties ook onderling verdeeld zijn. Zelenski beloofde tijdens zijn verkiezingscampagne dat er een eind zou komen aan de situatie waarin de helft van de parlementsleden via de districten gekozen worden, wat het omkopen van kiezers in de hand werkt, en dat er 'open' kieslijsten komen met de namen van alle kandidaten, zodat het niet meer mogelijk is voor de oligarchen om hun eigen 'mannetjes' het parlement binnen te loodsen.
Na de ontmoeting met de fractievoorzitters werd gezegd dat die akkoord waren met het afschaffen van de districtskandidaten en dat de kiesdrempel van 5 naar 3 procent zou gaan. Van 'open' kieslijsten was geen sprake. Uit het verslag blijkt dat het geen gespreksonderwerp was; ook Zelenski bracht het niet ter sprake.
De enige twee die de 'open' kieslijsten ter sprake brachten, waren Joelia Timosjenko (Moederlandpartij, 20 zetels) en Vitali Chomoetinnik (Herstel, 24 zetels). Timosjenko was tegen, Chomoetinnik bleek voorstander. De leider van de Moederlandpartij noemde de 'open' kieslijsten ''een hoax, zwaar overschat'' en evengoed een mogelijkheid tot corruptie.
Volgens Jaroslav Moskalenko, net als Chomoettinnik voormalig parlementslid van de Partij van de Regio's en leider van de 18 leden tellende fractie Volk en Vrijheid, noemde de huidige werkwijze met 'gesloten' kieslijsten weliswaar slecht, maar hij bleek niet bereid om daar op korte termijn wat aan te doen. ook Maksim Boerbak van het Volksfront en Oleh Liasjko van de Radicale Partij voelden niet voor verandering.
Aan de kant van president Zelenski was het vooral Andri Bohdan die het woord voerde. Op dat moment nog adviseur, maar inmiddels hoofd van de presidentiële administratie. Bohdan legde uit wat de president van het parlement wilde - en een dag later niet kreeg. Tetjana Slipatsjoek, voorzitter van de Centrale Kiescommissie, wees de door de president voorgestelde veranderingen af, althans voor nu. Zij wees daarbij op het advies van de OVSE om niet binnen een jaar voor verkiezingen met wijzigingen van het kiessysteem te komen. Slipatsjoek werd onderbroken door Bohdan, met de mededeling dat dit advies van de OVSE niet rechtsgeldig is in Oekraïne.
Veel tijd werd tijdens het nogal chaotisch verlopende overleg besteed aan vragen van de parlementsleden over de legitimiteit van president Zelenski's besluit om het parlement te ontbinden. Parlementsvoorzitter Andri Paroebi, Boerbak van het Volksfront, Liasjko van de Radicale Partij en Artur Herasimov van het Blok-Porosjenko bleven volhouden dat de regeringscoalitie tot begin mei heeft bestaan en dat er dus geen legitieme mogelijkheid is om het parlement te ontbinden.
Er zijn echter twijfels of de coalitie niet veel eerder uit elkaar is
Uit het verslag blijkt dat er tal van komische onderbrekingen waren en er ook flink geruzied werd. De eerst tien pagina's zijn gewijd aan Liasjko die met een live uitzending op Facebook bezig was, totdat een lijfwacht van president Zelenski hem zijn smartphone af nam. Liasjko eiste herhaaldelijk zijn telefoon terug, maar Zelenski poeierde hem af.
''Toen ik weg wilde, duwden ze me aan de kant, ze sloegen me, ze namen me mijn telefoon af'', beklaagde Liasjko zich bij Zelenski. ''Geef me mijn telefoon terug!''
gevallen, omdat het Blok-Porosjenko en het Volksfront al geruime tijd niet meer een meerderheid van tenminste 226 zetels hebben gehad. Timosjenko en Chomoetinnik steunden daarom het ontbinden van het parlement. ''Als ik me niet vergis heeft het Volksfront 80 zetels en het Blok-Porosjenko 135. Een kind kan ons nog vertellen dat ze samen geen meerderheid eer hebben'', merkte Chomoetinnik op. ''Jammer genoeg ben ik geen kind meer'', was de cynische reactie van Liasjko die met geruzie en het steeds terugkomen op eerdere opmerkingen het gesprek domineerde.
''Ik heb uw telefoon niet weggenomen'', antwoordde Zelenski.
''U hebt er toch niets op tegen dat het volk deze historische ontmoeting zelf kan meemaken'', bleef Liasjko aanhouden.
''Oleg Valeriovitsj, u probeert toch niet van dit gesprek een historische ontmoeting te maken?'', reageerde Zelenski op sarcastische toon,
''Nou, u wel!''
''Dank u'', zei Zelenski.
Bron: Kyiv Post
