Grondgebied en kerncentrale blijven breekpunten

President Volodymyr Zelensky zegt dat er nog twee breekpunten zijn in de onderhandelingen met Rusland. Dat betreft de volledige terugtrekking van de Oekraïense troepen uit de Donbas en de teruggave van de kerncentrale van Zaporizja, al dan niet met tussenkomst van de Verenigde Staten. 'Moeilijke kwesties blijven moeilijk', aldus Zelensky.

De Amerikaanse onderhandelaars hebben opnieuw geopperd om van het gebied dat Oekraïne op moet geven een vrijhandelszone te maken. Het is een compromis dat zowel Rusland als Oekraïne niet accepteren. Zelensky: 'Rusland wil dat we ons terugtrekken uit de oblast Donetsk, terwijl wij vinden dat de beste uitgangspositie voor een wapenstilstandis dat we blijven waar we zijn.'

Voor wat betreft de kerncentrale van Zaporizja staan de partijen lijnrecht tegenover elkaar, ook nadat het herbouwen van de door Rusland vernielde waterkrachtcentrale Kachovka in de provincie Cherson er aan werd gekoppeld. Die koppeling is nodig omdat de kerncentrale veel koelwater uit de Dnipro nodig heeft. De stuwdam bij de waterkrachtcentrale speelt daarbij een belangrijke rol. 

Zelensky vindt de territoriale kwestie dusdanig belangrijk dat een overeenkomst op het hoogste niveau, dus met Vladimir Poetin en Donald Trump moet worden besproken en bekrachtigd. De Oekraïense president zegt nogmaals dat hij daartoe bereid is. 

Recente peilingen geven aan dat er maar weinig draagvlak bij de Oekraïense bevolking is voor het opgeven van grondgebied in ruil voor een staakt-het-vuren. In het deel van de Donbas dat nog in Oekraïense handen is, bevindt zich de belangrijke verdedigingslinie. Wordt deze 'fortengordel' opgegeven, dan heeft Rusland bij een volgende aanval op Oekraïne vrij spel.

Bron: Oekrajinska Pravda

Zelensky: Trump wil dat vechten voor juli ophoudt

De Amerikaanse president Donald Trump wil voor deze zomer afspraken maken over een staakt-het-vuren tussen Rusland en Oekraïne, meldt president Volodymyr Zelensky. Daarover zouden volgende week voor het eerst gesprekken worden gehouden in de VS. Miami wordt daarvoor als locatie genoemd. 'Ze zeggen dat ze alles voor juni willen afhandelen', zei Zelensky in opmerkingen tegen de pers. 'Ze willen er alles aan doen om een einde te maken aan de oorlog. Ze willen daar de hele agenda voor schoonvegen.'

Het Witte Huis heeft nog niet gereageerd op de opmerkingen van Zelensky. In het verleden liepen deadlines om tot een overeenkomst te komen op niets uit, omdat Rusland en Oekraïne het niet eens konden worden over de voorwaarden voor zo'n bestand. Rusland eist dat Oekraïne gebied opgeeft, maar dat is voor Kyiv onbespreekbaar.

Afgelopen week werd in Abu Dhabi het vredesoverleg tussen beide landen hervat, onder leiding van de Amerikaanse gezant Witkoff. Hoewel alle partijen spraken over productieve gesprekken bleef concreet resultaat uit. 'Makkelijk is het niet, maar we stellen ons zo constructief mogelijk op', zei Zelensky toen. Wel maakten de landen afspraken over een gevangenenruil. In totaal werden afgelopen donderdag 314 gevangenen uitgewisseld.

Ondanks die toenadering voerde Rusland vannacht weer op grote schaal aanvallen uit in Oekraïne. Op verschillende plekken waren de energie-infrastructuur doelwit, van centrales en verdeelstations tot hoogspanningskabels. In totaal werden daarbij volgens Oekraïne 400 drones en zo'n veertig raketten in gezet. Rusland probeert het Oekraïense moreel te breken door bij temperaturen rond de -15 graden stroom en warmte uit te schakelen.

'Iedere dag zou Rusland voor diplomatie kunnen kiezen, maar wordt er gekozen voor nieuwe aanvallen', reageert Zelensky. 'Er moet voorkomen worden dat Moskou de kou verder inzet om Oekraïne onder druk te zetten.'

Bron: NOS, foto: website president

Russen bereiden bestorming Myrnohrad voor

Het Russische leger verzamelt troepen en zware wapens bij Myrnohrad om deze stad in de oblast Donetsk te bestormen. Dat meldt het operationele commando Oost. Gisteren werden 59 Russische aanvallen afgeslagen, terwijl het Oekraïense leger zelf aanvallen uitvoert op plekken waar Russische troepen samen worden gebracht en op hun logistiek. 

Rusland probeert al sinds de zomer van 2024 om Pokrovsk en satellietstad Myrnohrad in handen te krijgen. In beide steden hebben ze het zuidelijke deel in handen, maar het Oekraïense 7e Korps van de Luchtlandingstroepen houdt al lang stand in het noorden van zowel Pokrovsk als Myrnohrad. De zwaarste gevechten langs de frontlijn vinden nu plaats in en bij deze steden.

Bron: Oekrajinska Pravda

Starlink-blokkade treft Rusland aan het front

De blokkade van Starlink-satellieten die Rusland gebruikte om drone-aanvallen uit te vuren op Oekraïne, blijkt een forse impact te hebben aan het Russische front. Oorlogsbloggers uit Rusland melden dat de Russische krijgsmacht is lamgelegd door de blokkade. Rusland zou recent de drone-aanvallen met behulp van de Starlink-terminals – onderdeel van Elon Musks SpaceX – hebben opgevoerd. Oekraïne vreesde dat Rusland daarmee nog meer druk zou kunnen leggen op de samenleving, aangezien de drones dankzij Starlink moeilijk te jammen zijn. 

Na aandringen van Oekraïne heeft Musk uiteindelijk ervoor gezorgd dat Starlink voor de Russische troepen onbruikbaar is gemaakt. 'Het lijkt erop dat de maatregelen die we hebben genomen om het ongeoorloofde gebruik van Starlink door Rusland te stoppen, hebben gewerkt', meldde de rijkste man op aarde op zijn social mediaplatform X.

En dat lijkt impact te hebben op het front. Verschillende pro-Russische oorlogsbloggers melden dat er serieuze problemen zijn ontstaan voor de Russische strijdkrachten. 'De Starlink-saga heeft een ernstige verstoring in de communicatie veroorzaakt, waarvan de vijand mogelijk misbruik zal proberen te maken', meldt een van de bloggers. 

Rusland kan ook niet terugvallen op andere communicatiesystemen, omdat er simpelweg geen alternatieven zijn. Eén van de kanalen vreest daarom dat de Russische krijgsmacht 'jaren' terug in de tijd is gezet door de blokkade. 'Het zal nu plotseling duidelijk worden dat eenheden niet effectief kunnen opereren zonder communicatie. Dat zal voor sommige mensen in hoge functies nieuw zijn', schrijft het pro-Russische kanaal Belarusian Silovik. 

Onder andere in de regio van de Oekraïense stad Koepjansk, waar al tijdenlang hevig wordt gevochten, zijn de problemen gemeld. 'Dit zal vooral de aanvals- en verdedigingsgroepen hard treffen, bijvoorbeeld in Koepjansk. Zij hebben helaas elk vermogen verloren om met de buitenwereld te communiceren', schrijft het kanaal Alex Parker Returns. 

Om te voorkomen dat ook Oekraïne wordt getroffen door de blokkade, is er een 'whitelist' gekomen. Oekraïense gebruikers van Starlink moeten zich registreren bij de staat. Desondanks zouden ook Oekraïense militairen problemen ondervinden. 'Over het algemeen werken de Starlinks, maar bij sommige gebruikers zijn er storingen met de terminals', meldt een Oekraïense oorlogsblogger.

Bron: BNR Nieuwsradio, foto terminal Starlink: Odapresste

Lavrov: 'Geheime contacten' met Europese leiders

De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergej Lavrov beweert dat er geheim overleg is met enkele Europese leiders over het beëindigen van de oorlog in Oekraïne. Hij zegt dit in een interview met de propagandazender RT. 'Ik ga niet verbergen dat ze bellen en vragen om dit niet naar buiten te brengen. Soms komen ze ook naar Moskou, maar wel alles in het verborgene.'

Lavrov zegt over de contacten ook dat de uitlatingen van deze Europese leiders 'tijdens vertrouwelijke gesprekken een-op-een' niet verschillen van wat ze in het openbaar zeggen. 'Het is steeds hetzelfde: laten we hiermee stoppen, er moet iets gebeuren'. Hij vindt dat Europa 'vastbesloten is' om Rusland 'een strategische nederlaag' toe te brengen. 

'Hun uitgangspunt is steeds hetzelfde: Oekraïne mag niet verliezen, Rusland mag niet winnen, anders is dat gezichtsverlies voor Europa. Alles wat ze nu doen is bedoeld om onze gesprekken met de Amerikanen te voorkomen en te ontregelen, en inmiddels hebben de Oekraïense onderhandelaars deze ook overgenomen.'

Bron: Oekrajinska Pravda

Van Weel: 'Hulp aan Oekraïne kwam te traag'

Nederland is vlak na de Russische inval in Oekraïne veel te voorzichtig geweest met militaire steun. 'Waren we eerder over onze taboes heen gestapt, dan had Oekraïne er militair beter voor gestaan.' Dat zegt demissionair minister van Buitenlandse Zaken David van Weel in een interview met De Telegraaf.

'Ik denk dat we vanaf het begin af aan sneller hadden moeten doorpakken in reactie op wat we zagen gebeuren. Als we er aan het begin meteen vol in waren gestapt, dan hadden we Oekraïne beter van dienst kunnen zijn', aldus Van Weel. 'Nederland en Europa waren aanvankelijk vooral 'zichzelf aan het afschrikken'', zegt de VVD-minister. 'Alsof er heel veel rode lijnen zouden liggen. Feit is dat elke stap die we hebben gezet, niet heeft geleid tot een tegenreactie van Rusland.'

'We waren naïef over hoe de wereld in elkaar zit en hoe dictators als Poetin daarnaar kijken', zegt Van Weel. Mondjesmaat kwam er steun voor Oekraïne. Pas in latere instantie werden steeds zwaardere wapens geleverd.

Bron: BNR Nieuwsradio, foto Van Weel: Rijksoverheid

Overleg lijkt verder te gaan in Verenigde Staten

De onderhandelingen in Abu Dhabi zijn afgerond. Er is door de Oekraïners, Russen en Amerikanen onder meer gesproken over de vorm waarin een eventuele wapenstilstand gegoten kan worden en op welke wijze er controle komt op naleving van de afspraken. President Volodymyr Zelensky is door de eigen delegatie telefonisch bijgepraat, maar wacht totdat de onderhandelaars terug zijn in Kyiv. Er zijn veel zaken die niet via de telefoon besproken kunnen worden. 'Ik kan wel zeggen dat er verder wordt gepraat, waarschijnlijk in de Verenigde Staten.' 

Zelensky benadrukte in zijn dagelijkse videoboodschap dat Oekraïne mee blijft doen aan de onderhandelingen. 'Het is cruciaal dat deze oorlog zo eindigt dat Rusland niet wordt beloond voor z'n agressie. Veiligheidsgaranties moeten Rusland de lust benemen om door te willen gaan met vechten.'

Bron: Oekrajinska Pravda, foto: website president