Vier doden, vooral enorm veel schade in Kyiv

Het dodental als gevolg van de grote Russische aanvallen op Kyiv is opgelopen tot vier. Twee van de vier dodelijke slachtoffers vielen toen een hoog flatgebouw aan de Dehtjarivskastraat in de hoofdstad vanaf de vierde verdieping tot aan de begane grond instortte. Reddingswerkers zoeken in het puin naar twee vermisten. Een honderdtal mensen raakte gewond, in Kyiv maar ook elders in het land. Dertig hoge flatgebouwen raakten beschadigd.

Bij de aanvallen werd ook schade toegebracht aan cultureel en architectonisch waardevolle gebouwen, zoals de Zhytniimarkt, het Taras Shevtsjenko Literair Instituut, het Nationale Kunstmuseum, het Nationaal Tsjernobyl Museum, het Oekraïne Huis en de Kleine Opera van Kyiv. Verder is er schade aan het gebouw van het ministerie van Buitenlandse Zaken. 

President Volodymyr Zelensky bracht vanmorgen een bezoek aan een aantal getroffen gebouwen. Ook sprak hij telefonisch met de Franse president Emmanuel Macron en de Finse premier Petteri Orpo. Steunbetuigingen kwamen onder meer van buitenlandchef van de EU Kaja Kallas , de Letse president Edgars Rinkevics, de Canadese premier Mark Carney en de Moldavische president Maia Sandy.

Tom Berendsen, de Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken, constateert dat Rusland 'opnieuw laat zien dat het oorlog verkiest boven vrede'. Hij benadrukt dat Nederland Oekraïne onverminderd blijft steunen. Maxime Prévot, de Belgische minister van Buitenlandse Zaken, schrijft op X dat de feiten duidelijk zijn. 'Er is geen enkele rechtvaardiging voor aanvallen waarmee de hele bevolking wordt geterroriseerd.' Prévot noemt het gebruik van de ballistische Oresjnik-raket 'een ander huiveringwekkend signaal' uit Moskou, aangezien dit wapen niet alleen bedoeld is om te vernietigen 'maar ook om te intimideren en een hele natie uit te putten en te breken'. 

Bron: Oekrajinska Pravda, foto: Zelensky/X

Woedende Zelensky: 'Ze zijn losgeslagen in Moskou'

President Volodymyr Zelensky reageert vanmorgen op X op de zware Russische aanval van afgelopen nacht waarbij tenminste twee doden zijn gevallen en 83 mensen gewond raakten. Hij haalde uit naar Vladimir Poetin die 'het woord 'hoera' niet eens meer uit de mond weet te krijgen en slechts scheldwoorden en gemompel voort kan brengen'. 

'Toch veegt hij nog steeds woongebouwen van de kaart met zijn raketten en werden er drie raketten afgevuurd op de drinkwatervoorziening. brandde hij een markt of, raakte meerdere schoolgebouwen en vuurde hij zijn Oresjnik af op Bila Tserkva. Ze zijn werkelijk losgeslagen.'

Zelensky hamerde er nog maar eens op dat Oekraïne nog altijd meer luchtverdediging nodig heeft, in het bijzonder om ballistische raketten uit de lucht te schieten. 'Rusland als buur betekent voortdurend leven in angst. Wij als Oekraïners dammen de dreiging van dit buurland in en de wereld zou dit onderhand moeten weten. Dit is het vijfde jaar van deze oorlog en vanaf het allereerste begin was dit een door Rusland zelf begonnen terroristisch aanval op het leven van ons Oekraïners.'

'We doen er alles aan om onze mensen te beschermen en een einde te maken aan deze oorlog. Het is belangrijk dat we dat niet in ons eentje doen. De Verenigde Staten, Europa en anderen moeten eindelijk eens doorpakken om die oude 'Oresjnik' in Moskou het woord 'vrede' te laten uitspreken.'

Bron: Oekrajinska Pravda, foto: website president

Rusland valt aan met 90 raketten en 600 drones

De Oekraïense hoofdstad Kyiv is afgelopen nacht zwaar bestookt met onder meer ballistische raketten. In de stad waren urenlang harde explosies te horen, meldt RTL Nieuws-verslaggever Chris Colijn vanuit Kyiv. 'Opvallend is dat onder andere het centrum van de stad doelwit was', zegt hij. 'Vier uur lang ging het hier tekeer.' De aanval stopte rond 5 uur vanochtend. Volgens de autoriteiten kwamen bij de aanval twee mensen om het leven.

Een groot aantal mensen schuilde in een metrostation in het centrum. De militaire autoriteiten spreken van een massale raketaanval. Rusland dreigde de afgelopen weken al met aanvallen op het centrum en ook president Volodymyr Zelensky waarschuwde daarvoor. 

De Oekraïense militaire inlichtingendienst zei eerder dat het een lijst heeft van ruim twintig 'besluitvormingscentra' die de Russische president Vladimir Poetin eerder met rust liet, maar nu alsnog wil raken. De officiële residentie van Zelensky zou bovenaan de lijst met doelen staan, evenals zijn kantoor in het hart van Kyiv. Het is nog niet duidelijk of een van deze gebouwen zijn geraakt. Volgens burgemeester Vitali Klitsjko zijn op meerdere plekken branden ontstaan en woongebouwen beschadigd. Ook zouden brokstukken zijn neergekomen in het noordwesten van de stad.

De luchtverdediging maakt melding van 90 raketten, waaronder mogelijk ook een Oresjnik-raket. Verder ging het vooral om ballistische en kruisraketten. Het lukte om 55 raketten voortijdig uit de lucht te schieten. Ook werden door Rusland 600 drones ingezet, waarvan 549 drones voortijdig onschadelijk werden gemaakt. 

Bronnen: RTL Nieuws, Oekrajinska Pravda, foto: Staatsnooddiensten

Waarschuwing voor aanval met Oresjnik-raket

De Amerikaanse ambassade waarschuwt voor een grote aanval van Rusland op Oekraïne. De ambassade waarschuwt Amerikaanse burgers in Oekraïne om in het geval van een luchtalarm onmiddellijk een schuilkelder op te zoeken. Eerder vandaag zei president Volodymyr Zelensky dat Rusland mogelijk een Oresjnik raket inzet. De hoofdstad Kyiv wordt als een potentieel doelwit gezien. 'De Russische waanzin kent geen grenzen, dus bescherm uw leven', waarschuwde ook Zelensky

Zowel Amerikaanse als Europese inlichtingendiensten constateerden dat voorbereidingen voor het lanceren een Oresjnik worden getroffen. Deze ballistische raket voor de middellange afstand kan zes explosieve ladingen bevatten, ook kernwapens. Maar ook de inzet van andere wapens wordt niet uitgesloten.

De Amerikaanse ambassade gaf op 8 januari ook een waarschuwing af voor een belangrijke Russische aanval. in de daaropvolgende nacht viel Rusland een Oresjnik af op de westelijke oblast Lviv. Op 21 november 2024 werd voor het eerst een aanval met een Oresjnik uitgevoerd, toen met de stad Dnipro als doelwit.

Bron: Oekrajinska Pravda, afbeelding Oresjnik: ODIN

Loekasjenko biedt aan met Zelensky 'te praten'

De Wit-Russische president Alexander Loekasjenko zegt met Volodymyr Zelensky in gesprek te willen gaan 'op elke gewenste plek' om hem uit te leggen dat hij niet van plan is om Oekraïne aan te vallen. 'We willen niet in deze oorlog getrokken worden. Daar is geen enkele aanleiding toe', zei Loekasjenko vandaag tegen het staatspersbureau BeITA. 

'Als hij wat wil bespreken of advies nodig heeft, dan is hij welkom', aldus Loekasjenko die daarbij aantekent dat hij ook bereid is om daarvoor naar Oekraïne af te reizen. Het aanbod van de Wit-Russische president volgt op een mededeling van Zelensky die na overleg met zijn legertop en de inlichtingendiensten constateerde dat Rusland Wit-Rusland opnieuw bij de oorlog in Oekraïne wil betrekken.

Beide landen deze week oefenden met wapens die voorzien kunnen worden van een nucleaire lading en er is mogelijk een nieuwe Russische aanval op het noorden van Oekraïne ophanden. In februari 2022 begon de Russische invasie met troepen die vanuit Wit-Rusland binnenvielen.

Woordvoerder Dmytro Lytvyn van het kantoor van president Zelensky reageerde afwijzend op het aanbod van Loekasjenko. 'Sinds 2022 is het voor iedereen wel duidelijk dat deze man niet op zijn woord vertrouwd kan worden. Daarom kijken we naar zijn daden. Loekasjenko heeft er een handje van dat hij nogal onhandig terug komt op eerdere verklaringen.'

Bron: Oekrajinska Pravda

'Poetins nucleaire afschrikking werkt niet meer'

Rusland sloot vandaag een grootschalige driedaagse oefening af met zijn nucleaire arsenaal. Volgens het Russische ministerie van Defensie deden meer dan 64.000 militairen mee aan de oefening en zwerden testlanceringen gedaan met ballistische en kruisraketten. Voor Patrick Bolder van het Den Haag Centrum voor Strategische Studies is het duidelijk: 'Poetin zit in het nauw, waardoor hij wil afschrikken.' Toch lijkt het erop dat het 'nucleaire wapengekletter bot is geworden'.

Zaterdag werd Rusland door Oekraïne aangevallen met 600 drones op Moskou en belangrijke Russische militair-industriële installaties - daarmee de grootste luchtaanval op Russisch grondgebied sinds 2022. Kort daarna werd bekendgemaakt dat Rusland samen met Wit-Rusland oefent met het nucleaire arsenaal. Het buurland wordt gebruikt als uitvalsbasis voor de Russische strijdmacht en huisvest ook een deel van het Russische nucleaire arsenaal. Vanmorgen heeft het Russische ministerie van Defensie de levering gemeld van nucleaire munitie aan een opslagfaciliteit in Wit-Rusland.

Volgens nieuwssite Barentsobserver gaat het om de grootste kernwapenoefeningen in het post-Sovjettijdperk. Dat er ook delen van de Barentszee gesloten zijn voor civiele scheepvaart en luchtverkeer wijst erop dat er mogelijk geoefend wordt met een onderzeeër van de Noordelijke Vloot. 'Die zijn in staat om intercontinentale ballistische raketten af te vuren', aldus Bolder. 

Toch ziet hij een duidelijk patroon: 'Telkens als Rusland in het nauw lijkt te zitten, komt het nucleaire narratief weer naar voren.' Volgens Bolder wijst dat op wat in de militaire wetenschappen wordt benoemd als reflexive control. Een beïnvloedingsstrategie die sinds de jaren zestig door de Sovjet-Unie wordt gebruikt, met als doel een tegenstander bepaalde informatie te geven, zodat die vrijwillig een beslissing neemt die de initiatiefnemer vooraf wenst.

'In dit geval doelt het narratief over kernwapens erop om de Oekraïne steunende landen terughoudender te maken, uit angst voor een nucleair antwoord van Rusland', legt hij uit. Die strategie lijkt nu grotendeels uitgewerkt te zijn, stelt Bolder. 'We hebben ons nooit echt laten afschrikken en nu is er eigenlijk helemaal geen reactie meer', zegt hij. 'Dat nucleaire wapengekletter lijkt een beetje bot geworden te zijn.'

Normaal gesproken houdt Rusland een grote nucleaire oefening in de herfst. Dat er nu eind mei grootschalig geoefend wordt, heeft volgens Bolder een aantal redenen. Zo zit Rusland in de oorlog met Oekraïne aardig in het nauw. 'Hij ziet dat hij grote verliezen lijdt en nauwelijks terreinswinst boekt; ook wordt hij nu in het hartland getroffen.' Verder is het duidelijk dat Poetin tijdens zijn bezoek aan zijn Chinese ambtgenoot Xi Jinping de grote successen uitbleven. 'Er is nog steeds geen deal voor de Power of Siberia 2-gaspijpleiding.' 

Volgens Bolder zijn ook de komende NAVO-bijeenkomsten van invloed. Zo komen de NAVO-buitenlandministers deze week bijeen, en zal er eind juni weer een NAVO-top plaatsvinden, dit keer in Ankara. 'Hij wil daar al op reageren door te kijken of het lukt om NAVO-lidstaten bang te maken of om ze uit elkaar te spelen.' Dat blijkt volgens Bolder als het ene land zegt dat we moeten oppassen en het andere land zegt dat Poetin aan het bluffen is. 

Bron: BNR Nieuwsradio, foto: TASS

ISW ziet dat Oekraïne het initiatief overneemt

Het Oekraïense leger heeft in verschillende sectoren van het front het initiatief overgenomen van de Russen. Daarbij hebben ze volgens de analisten van het Institute for the Study of War (ISW) de grootste terreinwinst weten te boeken sinds de inval in de Russische oblast Koersk in augustus 2024. 

Afgelopen november werd een groot deel van de stad Koepjansk heroverd en gedurende de winter en dit voorjaar kwam meet dan 400 vierkante meter in het zuiden weer in Oekraïense handen. Recent werden meerdere dorpen in het westen van de oblast Zaporizja heroverd. 

Het Russische voorjaarsoffensief om de vestinggordel aan de rand van de oblast Donetsk te veroveren werd gedwarsboomd door Oekraïense tegenaanvallen in het zuiden. Het Russische leger werd daardoor gedwongen te kiezen tussen stand houden in het zuiden of proberen de vestinggordel in handen te krijgen. Daar komt bij dat Oekraïne met lange-afstandsaanvallen de Russische logistiek wist te verstoren. 

De Oekraïense opperbevelhebber generaal Oleksandr Syrskyi verklaarde afgelopen vrijdag in een exclusief interview met Military dat precisieaanvallen, aanvallen op Russische reserves en constante druk op Russische infanterietroepen er voor hebben gezorgd dat Oekraïne het initiatief kon grijpen en de Russen tot een lager operationeel tempo te dwingen. Syrskyi trad niet in details, maar zei wel dat het aantal Oekraïense aanvalsacties sinds kort dat van de Russen overtreft. 

Bron: ISW, foto Syrskyi